Archief - Welke film heb je vandaag gezien en wat vond je ervan ? (15)

De roman Frankenstein ontstond op een stormachtige herfstavond ergens op het Engelse platteland uit het brein van het tengere kindvrouwtje Mary Wollstonecraft, toen verloofd met de dichter Percy Shelley. Om elkaar te vermaken tijdens de felle onweders besloot het bijna-echtpaar Shelley samen met hun godslasterende vriend Lord Byron een wedstrijd griezelverhalen schrijven te houden. Mary bedacht er het verhaal van Frankenstein, een geleerde die niemand minder dan de Schepper zelf in het gezicht spuwde en de grenzen van leven en dood wilde doen vervagen.

Bride of Frankenstein, het vervolg op de originele klassieker van James Whale, pikt in op deze druilerige nacht. Byron verzoekt Mary om haar verhaal verder te zetten, en zij begint dan ook waar ze gebleven was...

Wanneer de molen op het landgoed van Frankenstein tot op de grond afgebrand is, zijn de inwoners van het dorp ervan overtuigd dat het monster (Boris Karloff) nu wel tot een knapperig korstje gegrild is. Dat blijkt helaas niet zo te zijn, want na het vakkundig omleggen van twee bemoeizieke dorpelingen zet hij het opnieuw, dit keer met een verschroeide hoofdhuid, op een lopen. Dokter Henry Frankenstein (Colin Clive) wil nu echt zijn handen wassen van het hele zaakje en besluit zich niet meer te bemoeien met de occulte wetenschap die hem eerder zo had gefascineerd. Dat wordt echter niet zo'n makkelijke opgave, want net als hij denkt aan de verleiding te kunnen weerstaan, komt er een oude bekende hem een ziekenbezoekje brengen.

Dokter Pretorius (Ernest Thesiger) is de voormalige leraar en mentor van Henry. Hij heeft hem alles geleerd wat hij weet. De laatste tijd (lees: de voorbije twintig jaar) heeft ook Pretorius niet stilgezeten: hij verrichte onderzoek naar de bron van het leven en ontdekte een manier om mensen te kweken als ware het planten. Hij heeft enkel nog wat problemen met het verkrijgen van het correcte formaat, en wil graag de krachten bundelen met Frankenstein om een dood lichaam weer leven in te blazen, met een brein dat hijzelf van nul af heeft opgebouwd. Henry vindt dat echter geen sjofel plan en weigert pertinent hem te helpen. Pretorius slikt de teleurstelling en besluit bij gebrek aan een beter plan om gewoon alleen door te gaan met experimenteren. Op een partijtje lijkenpikkerij met de hulp van de tot de strop veroordeelde moordenaars Karl (Dwight Frye) en Hans (Reginald Barlow) krijgt hij echter onverwachts het gezelschap van het monster, dat een mondje heeft leren praten onderweg. Deze geeft te kennen dat hij wenst dat Frankenstein een vrouw voor hem maakt. Dit ziet Pretorius als een uitgelezen kans en om zijn argumenten een beetje kracht bij te zetten ontvoert hij Frankensteins vrouw Elizabeth (Valerie Hobson). Henry ziet nog weinig keuze: hij moet en zal een bruid maken voor het wezen...

Veel critici zien Bride of Frankenstein als de kroon op het werk van James Whale, en het moge duidelijk zijn waarom. Sinds het succes van Frankenstein in 1931 had Whale creatieve "carte blanche" gekregen bij Universal, en regisseerde ondermeer The Old Dark House en The Invisible Man, vooral uit vrees om een vervolg op Frankenstein te moeten maken. In 1935 was de vraag naar een sequel echter zo erg geworden dat Whale er niet meer omheen kon, maar hij zou de creatieve teugels dan ook zelf streng in handen nemen. Wat Bride of Frankenstein zo'n prachtige film maakt is de synergie die zich afspeelt tussen de verschillende elementen. Als één van de onderdelen van deze film net dat ietsje minder was geweest, zou alles als een kaartenhuisje in elkaar zijn gevallen. De belangrijkste elementen in Bride zijn licht, muziek, camera en acteerprestaties.

Boris Karloff keert weer terug als het monster, en mag voor de eerste en laatste keer in zijn geschiedenis van vertolkingen van het wezen ook praten. In het origineel en in het latere Son of Frankenstein zou zijn unieke stem met kenmerkende lispel gesmoord blijven. Karloff zag er naar verluid tegenop om het monster te laten spreken, maar het geeft blijk van een enorme creatieve durf dat het monster nu toch mag praten, en dat ook met verve doet. We kunnen ons Bride immers niet inbeelden zonder de prachtige emotionele scène tussen het wezen en de kluizenaar (vertolkt door karakteracteur O.P. Heggie), waar het woordje per woordje leert praten.

Elsa Lanchester is de tweede speler die een apart paragraafje krijgt, omwille van haar prachtige dubbelvertolking. In de originele Frankenstein werd "The Monster" in de begintitel voorzien van een vraagteken, omdat de identiteit van Karloff nog even geheim moest blijven. In Bride werd datzelfde gedaan met "The Monster's Mate", die wordt vertolkt door de prachtig mooie Elsa Lanchester. Zij speelt in de proloog trouwens ook de schattige Mary Shelley, waar in de jaren '30 ongetwijfeld menig mannenhart voor zou smelten. Haar vertolking van het vrouwelijke wezen is eveneens legendarisch, met haar enorme bos haar met witte strepen en haar angstaanjagend sisgeluid, dat ze naar verluid zou ontleend hebben van de zwanen die ze soms voerde in het park.

Het derde lid van de cast zorgt meteen ook voor mijn lievelingsvertolking in eender welke klassieke horrorfilm. Ernest Thesiger zet een prachtige Dr. Pretorius neer: een puur boosaardig oud wezen in een maf, theatraal omhulsel. Een soort Shylok of Mephistopheles dus. Later is er zich suf gediscussieerd over homo-erotische spanningsvelden tussen Pretorius en Frankenstein, en daar zit misschien wel wat in. Pretorius doet immers wel erg zijn best om de aandacht van Henry te trekken, en misschien was het wel zo dat de oude maffe professor het spiegelbeeld van Whale zelf was. Die was immers zelf openlijk homoseksueel en had aan sociale conventies een broertje dood. Pretorius is een prachtig personage, puur bedoeld om het verhaal helemaal in chaos te doen ontsporen, en daar warempel nog in slaagt ook.

Andere noemenswaardige rollen zijn die van Minnie de huishoudster (Una O'Connor) en Karl, gespeeld door Dwight Frye. Una geeft een prachtvertolking en zorgt weer voor de mix tussen komedie en horror waar Whale zo van hield. Vanwege haar prachtige schreeuwdemonstraties in The Invisible Man castte Whale haar onmiddellijk in een vergelijkbare rol in Bride zodat ze het allemaal nog een keertje kon overdoen, en dat doet ze dan ook met verve kan ik jullie verzekeren. Dwight Frye speelt nog maar een keer de rol van een mentaal labiel knechtje, dit keer als Karl, de moordenaar die tot de strop werd veroordeeld, maar wordt beschermd door Pretorius zolang hij maar alles doet wat hij zegt... zoals lijken stelen bijvoorbeeld.

In tegenstelling tot de originele Frankenstein is Bride ongeveer gedurende de hele film van muziek voorzien, een gebruik dat pas midden in de jaren '30 in zwang begon te raken. Dit zorgt ervoor dat de film technisch gezien beter onderbouwd is (zo kunnen we aan verschillende thema's al horen over welke personages er wordt gesproken of wie er weldra gaat aankomen zelfs voordat hij of zij in beeld komt), maar er is soms een beetje verlies van spanning. Dat wordt echter meer dan goed gemaakt door het artistieke gebruik van licht, dat zeer expressionistisch oogt. Het zogenaamde "Rembrandt lighting", een systeem waarbij gebruik gemaakt werd van een centrale lamp die alle personages in het beeld evenveel belichtte, zorgt voor een unieke sfeer, als ware de film een bewegend schilderij van de grootmeester zelf. Met Bride onderscheidt Whale zich en transformeert van een verfilmer van toneelstukken naar een echte filmmaker. Zijn toekomst had rooskleurig moeten zijn, maar helaas raakten de eigenaars van Universal de studio kwijt na een bankroet in 1936, Whale daarmee zijn creatieve vrijheid, en zou hij niet tot de lijst van legendarische regisseurs als Orson Welles of Victor Fleming gaan horen, waar hij gerust had mogen staan naar mijn bescheiden mening.

Bride of Frankenstein is een absoluut pareltje van filmmaken en het is bijna onmogelijk te geloven dat sommige van de dingen die je te zien krijgt bereikt werden in het midden van de jaren '30 (bijvoorbeeld de scène met de kleine mensjes in de bokalen). Het is het ultieme erfstukje van Whale, en een echt juweel voor de filmindustrie. Bedankt, Jimmy!

Klik om te vergroten...

John Doe zei:

Terminator: Salvation: Echt een ontieglijke kutfilm. Seriously, what were they thinking? Christian Bale was oorspronkelijk gecast in de rol van Marcus maar de man zag blijkbaar meer brood in de rol van held John Connor, wat ervoor zorgde dat een miniem rolletje van drie minuten screentime plots de hoofdrol moest worden. Dit maakt dat John Connor eigenlijk geen zak te zoeken heeft in de film en alle logica moet plaatsmaken. Ik ben hoegenaamd geen expert in time-travel maar ik kan me goed voorstellen dat McG na een tijdje z'n hersentjes te pijnigen over hoe het universum van Terminator nu juist in mekaar steekt en er uiteindelijk geen hol van snapte, gewoon heeft gezegd van: "hmm, als ik nu gewoon heel de film veel dingen laat ontploffen zal het ook wel goed zijn." Die scenes met Helena Bonham Carter zijn ook bespottelijk "Now I know what death tastes like" Om nog maar te zwijgen over dat klein schattig kindje dat heel de tijd geen woord zegt maar gewoon allerlei dingen aanreikt aan Kyle. Ik kan hier nog een waslijst neertypen aan dingen waar ik me aan irriteerde maar dan begeef ik me in spoilergebied. Het enige lichtpuntje was Sam Worthington, simpelweg omdat ik wel potentieel zie voor hem in Avatar.

Klik om te vergroten...

Anal_Amoebe zei:

Ik ben zelf nog maar net terug en ik heb me wel geamuseerd om eerlijk te zijn. Ik vond hem alvast een pak beter dan T3 ook al was het hier en daar een beetje zoeken naar de logica. T2 is ain't maar T3 gelukkig ook niet...

Klik om te vergroten...

KingKain zei:

De director's cut van Donnie Darko, en om eerlijk te zijn, het is de eerste keer dat ik een theatrical cut van een film beter vind dan de DC. De paar extra scenes waren wel ok, maar dan al die slechte cgi-shots van dat boek en dat oog ertussen, voice-overs op het einde weggelaten en vuurwerk in de plaats, wtf? Toch nog steeds 8/10 (t.o.v. 9 voor de TC)

Klik om te vergroten...

dreet'n zei:

City of Ember

9/10

Klik om te vergroten...

Dennoman zei:

Die hele film was gewoon zo nutteloos. Zemeckis heeft die duidelijk gewoon gemaakt omdat hij het kon, en dat is zijn enige motivatie geweest.

Kijk jongens, we hebben een technologie ontwikkeld waarmee we echte acteurs personages kunnen laten spelen in motion capture, zodat we de 3D modellen precies kunnen doen lijken op de acteurs die hen eerder speelden in motion capture pakken...



Gebruik dan ffs gewoon de acteurs, want de technologie staat nog niet op punt en dat is pijnlijk duidelijk. De facial animations zijn ronduit slecht, ze lijken allemaal wel plastic robots.

Klik om te vergroten...

buycki zei:

Isda nie wa heel veel?
Dunno, maar kvond er nie zoveel aan eigenlijk.

Wat vond ge zo goed aan de film?

Klik om te vergroten...

Anal_Amoebe zei:

Precies de reden waarom ik in dit geval de director's cut nooit of te nimmer wens te zien. Ik heb daar eigenlijk nog niet veel positiefs over gehoord en ik vind de originele versie gewoon perfect zo...

Klik om te vergroten...