Wie een muziekvraag stelt moet auteursrecht betalen
Sabam jaagt ook op quizzers
Wie een quiz organiseert, moet een playlist van muziek- fragmenten aan Sabam bezorgen en wordt daarop belast. 'Heeft Sabam niets beters te doen?' Frans De Smet
Vlaanderen quizt graag en veel en vaak komen daar muziekfragmenten aan te pas. Kamerlid David Geerts (SP.A) ontdekte onlangs dat Sabam ook daar sinds enkele jaren auteursrechten op heft. Vanavond organiseert hij een quizje in Heist-op-den-Berg met daarin enkele muziekvragen. 'Sabam stuurde mij twee mails: ik moet 20 euro betalen. Het gaat om fragmenten van elk 30 seconden, in totaal maar drie minuten muziek. Heeft Sabam niets beters te doen? Dit is pure muggenzifterij.'
Navraag leert dat zijn ergernis wordt gedeeld. De Sota-muziekquiz in Deurne van zaterdag is een doorsneequiz: 15 euro inschrijvingsgeld per ploeg van vier mensen, avondvullend, met fragmenten van niet meer dan tien seconden. Organisator Ronny Rutten: 'Vorig jaar hebben we 35 euro betaald. Niet veel geld, denk je dan, maar wij scheuren net niet onze broek aan die quiz. Met het entreegeld betalen wij onze prijzen: cd's die we vanzelfsprekend gewoon in de winkel kopen en waar we dus al een deel auteursrecht op betaald hebben. Hoe de controleurs ons vinden? Op het internet, waar we onze quiz aankondigen. Het gaat ons bovendien niet alleen om het geld, maar vooral om de moeite die we moeten steken in het opstellen van de playlist voor Sabam.'
Factuur van 20 tot 50 euro
De meeste organisatoren vragen 10 tot 16 euro deelnemingsgeld per ploeg en krijgen een Sabamfactuur van 20 tot 50 euro in de bus. Maar er zijn uitzonderingen. De vzw Wasoeties bijvoorbeeld, die op zaterdag 27 maart haar negende popquiz organiseert in de Europahal van Tielt. Een quiz die tweehonderd man lokt. Voorzitter Tony Lambrecht: 'Neen, voor die quiz betalen wij geen rechten aan Sabam. We hebben daarover een gentleman's agreement met de lokale Sabaminspecteur, omdat wij ook nog andere, grotere evenementen organiseren waarop wel rechten worden betaald. Die regeling staat niet op papier, nee. Ik heb het bange vermoeden dat ze na dit gesprek ook geen lang leven meer beschoren zal zijn.'
Ontwijken of stoppen
Luc Vereecken, die de Kas en Co-quiz organiseert in Willebroek, speelt het slim: 'Tot en met editie nummer 14 hoorden we niks van Sabam. Daarna kwamen er wel facturen. We hebben twee jaar betaald. Maar nu geef ik geen adres of telefoonnummer meer op, alleen een anoniem mailadres. Vorig jaar hebben ze ons met rust gelaten. Ik ben benieuwd of het dit jaar opnieuw lukt.'
Jackie Maes stopt ermee. Hij organiseert sinds 1971 quizzen in Willebroek. Midden juni wordt zijn laatste quiz gespeeld in taverne Hardy. Gratis en voor maximaal twaalf ploegen van vijf man. 'In februari kreeg ik vier aanmaningen van Sabam voor een quiz voor een jeugdclub, ook die was gratis. Pas toen ik kon aantonen dat die club al een 'billijke vergoeding' voor de activiteiten in hun jeugdhuis betaalde aan Sabam, lieten ze me los. De playlist wordt nooit gecontroleerd. Wordt het geld dan wel doorgestort naar de juiste artiesten?'
Artiesten steunen
Thiery Dachelet van Sabam is onverbiddelijk: 'Door auteursrechten beschermde muziek die in het openbaar wordt gespeeld, met of zonder toegangsgeld, is onderhevig aan heffing. Ook quizzen. Een gratis quiz in een zaaltje van 100 m{+2} komt neer op 9,30 euro. Een betalende quiz begint aan 21,27 euro. Te verwaarlozen kosten voor de organisatoren. Is het sop de kool waard? Onze inkomsten hieruit zijn gering. Maar het gaat ons om het principe: auteursrechten ondersteunen de artiesten.'
We vragen het aan een artiest: Bart De Pauw, Bekende Vlaming én in zijn vrije tijd een enthousiaste quizganger: 'Ik vind die heffing absurd. Veel van die quizzen worden georganiseerd door absolute liefhebbers, en dan nog vaak voor een goed doel. Dit zijn geen commerciële evenementen zoals fuiven. Er worden ook maar korte fragmentjes gespeeld. Dan moet dat kunnen zonder heffing.'
