De lunch, verzorgd door traiteurs van Buitenlandse Zaken, wordt geserveerd aan de onderhandelingstafel zelf. Er heerst dan 'een sfeer van valse camaraderie', zoals een onderhandelaar dat noemt. Een aantal tafelgenoten slooft zich uit om de boel te verlichten met anekdotes en kwinkslagen. De eerste week was vooral Open VLD-voorzitter Bart Somers daarin actief, maar nadat zijn aangebrande grappen integraal in Het Laatste Nieuws verschenen, houdt hij zich volgens insiders meer gedeisd.
Milquet kan de mannelijke sfeer en de moppen vol testosteron moeilijk smaken. Het contrast met de galante Elio Di Rupo (PS), waarmee CDH in Wallonië en Brussel regeert, is blijkbaar moeilijk om dragen voor Milquet. Enkel als Inge Vervotte opduikt en ook Sabine Laruelle aanwezig is, leeft de CDH-voorzitster wat op. FDF-voorzitter Olivier Maingain doet alvast geen inspanningen om de sfeer er in te houden, hij luncht nooit mee.
Hugo De Ridder beschreef in zijn boek 'Sire, geef mij honderd dagen' de aantrekkingskracht van kastelen voor onderhandelingen. 'Het kasteel met zijn vele ruimtes, de ongedwongen sfeer, de zetels bij het haardvuur, de lange wandelingen door het park, blijken uitermate geschikt om politiek moeilijke knopen te ontwarren.'
Niet iedereen is dezelfde mening toegedaan. 'Het ziet er allemaal heel mooi uit op Hertoginnedal, maar de locatie is eigenlijk totaal niet geschikt om te vergaderen', aldus een medewerker. 'De akoestiek is heel slecht. Soms moet je een koptelefoon opzetten om het gesprek te kunnen volgen. Gelukkig is het nog niet te warm geweest, want airco is er niet.'
Het team van de formateur, waarvoor Leterme onder andere Marc Deweerdt en Kris Declercq meenam van zijn vorig kabinet, is op de eerste verdieping ondergebracht. De medewerkers van de oranje-blauwe partijen werken in de Sint-Annapriorij op een boogscheut van het kasteel. Daar is het zo mogelijk nog moeilijker werken. De priorij beschikt over één vaste telefoon. Hoe die werkt, weet echter niemand.
Elke delegatie heeft een aantal lokalen toegewezen. Geen vergaderzalen, maar oude slaapkamers waar een tafel in geplaatst is. Het materiaal - laptops, printers, servers... - hebben de partijen zelf moeten meebrengen. Internetverbindingen zijn er niet. 'Gelukkig werd vorige woensdag een hotspot geïnstalleerd.'
Sinds kort hangt in heel de priorij de boodschap: 'Gelieve geen papieren op de muren te kleven en geen kaders te verwijderen. Wilt u dat respecteren! Dank u.' Dat gebeurde omdat een CD&V-medewerker het gewaagd had een aantal schilderijen van de muur te halen en formatienota's had opgehangen.
Niet alleen de centrale onderhandelaars krijgen op tijd en stond eten en drinken. In de priorij worden 's middags metalen bakken met eten voor de medewerkers geleverd. Nadeel is dat die bakken op gasvuurtjes verwarmd worden. 'Daardoor krijg je vanaf de middag niet alleen een rijst- of vleesgeur, maar ruikt het ook naar gas.'
Veel tijd om te genieten van de mooie omgeving hebben de medewerkers niet. 'Wij werken hier van 7 uur 's ochtends tot 11 of 12 uur 's avonds. Ruimte om wandelingen te maken of met de andere medewerkers te kletsen is er niet. Eten gebeurt snel tussendoor. Soms heb ik de indruk dat ik in een klooster zit.'
