Archief - 'Vrije meningsuiting'

BRUSSEL - De veroordeling van een cartoonist wegens een anti-Amerikaanse spotprent, blijft overeind.
Van onze redacteur



'Ik deed het uit onvrede met de wereldpolitiek van Amerika', verklaarde de Frans-Baskische cartoonist Denis Leroy (42), na de publicatie van zijn omstreden spotprent.

Zijn cartoon verscheen op 13 september 2001, twee dagen na de aanslagen op de Twin Towers in New York. De prent stelt vier wolkenkrabbers voor die instorten, nadat er twee vliegtuigen in zijn gevlogen. Maar het was vooral de begeleidende tekst van Leroy die velen shockeerde. 'Nous en avions tous rêvé... Le Hamas l'a fait.' (We hebben er allemaal van gedroomd..., Hamas heeft het gedaan.)

De cartoon verscheen in het links-Baskische blad Ekaitza. De oplage ervan is beperkt, maar de Franse autoriteiten vonden dat het ging om 'verheerlijking van het terrorisme'.

Het blad kreeg talloze reacties van lezers. Leroy, die zijn cartoons ondertekent met Guezmer, lichtte in een artikel zijn beweegredenen toe. Hij hekelde vooral de imperialistische politiek van de Verenigde Staten, verdedigde hij zich. 'Ik heb de teloorgang van symbolen willen illustreren en heb geen rekening gehouden met het menselijk leed, noch met de latere gevolgen.'

De begeleidende tekst, verduidelijkte Guezmer nog, was bovendien een persiflage op een reclameslogan van een Japanse elektronicareus: 'U hebt ervan gedroomd, Sony heeft het gemaakt.'

De cartoon bracht Leroy voor de strafrechter in Frankrijk. Zowel in eerste aanleg als in hoger beroep liep hij een veroordeling op wegens 'medeplichtigheid aan de verheerlijking van terrorisme'. Net als de directeur van het blad, volgens de rechter de dader van het misdrijf, kreeg de cartoonist een boete van 1.500 euro.

De auteur stapte naar het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) in Straatsburg, zijn veroordeling noemde hij 'een aantasting van zijn vrijheid van mening'. Dit Hof heeft eerder herhaaldelijk gezegd dat de journalistiek, en zeker de satire, gepaard kan gaan met een vorm van overdrijving en zelfs provocatie.

Het Mensenrechtenhof staat doorgaans afkerig van elke overheidsinmenging in de persvrijheid. Zo is Turkije al tientallen keren op de vingers getikt omdat het (vooral pro-Koerdische) auteurs heeft veroordeeld wegens het aanzetten tot separatisme of het goedkeuren van terrorisme.

Nationale rechters hebben zich op de uitspraken van het Hof ook gesteund om bijvoorbeeld de publicatie van de Deense Mohammed-cartoons niet te verbieden.

Maar in het geval van de Baskische cartoonist verdedigt het Mensenrechtenhof de veroordeling door de Franse rechters. Volgens een unanieme beslissing van de zeven rechters heeft Leroy met zijn spotprent de terroristische aanslagen op het World Trade Center verheerlijkt. 'Samen met de tekst is de cartoon geen kritiek op het Amerikaans imperialisme, maar hemelt het de vernietiging van de VS via geweld op.'

De Europese rechters zien geen graten in de veroordeling en houden daarbij rekening met de lage boete en het feit dat de cartoon is gepubliceerd in een blad dat verschijnt in het Baskenland, een 'politiek gevoelige regio'.

Volgens de Gentse hoogleraar mediarecht Dirk Voorhoof is de uitspraak van het Mensenrechtenhof een duidelijke stap terug in de bescherming van de persvrijheid en satire. 'Je kunt de cartoon ongepast of smakeloos vinden, maar een strafrechtelijke veroordeling is duidelijk een stap te ver. Overdrijving en provocatie vormen toch de essentie van satire. Dat heeft het Europees Hof verscheidene keren gezegd. Ik heb de indruk dat hier een intentieproces is gevoerd.'

'Het is de eerste keer dat het Hof de veroordeling van een spotprent aanvaardt als 'noodzakelijk in een democratische samenleving'. De auteur zegt dat hij het Amerikaanse imperialisme wilde hekelen, maar de rechters zien er een verheerlijking van het terrorisme in.'

In vroegere uitspraken heeft het Europees Hof nochtans gezegd dat rekening moet worden gehouden met de bedoeling van de journalist of cartoonist, zegt Voorhoof. 'Wat al langer werd gevreesd, is gebeurd: in de strijd tegen terrorisme brokkelt ook in Europa de persvrijheid af.'


http://destandaard.be/Artikel/Detail.aspx?artikelId=N421A28Q&ref=front

Klik om te vergroten...

zikje zei:

Sommige zaken zijn nu eenmaal bedoeld om te provoceren; een samenleving moet daarmee kunnen omgaan.

Klik om te vergroten...

GMotha zei:

Een veroordeling gaat inderdaad nogal ver, maar het was ook ongepast en meer een poging wat aandacht te trekken dan echte cartoons te maken.

Vrije meningsuiting: allemaal goed en wel, maar dit moet wel samengaan met gezond verstand. Als ik een willekeurige begrafenis binnenstap en daar luidkeels ga roepen "Goed dat we'r van af zijn!!!" doe ik ook beroep op vrije meningsuiting, maar wie vindt dit allemaal kunnen?
Ik kan ook vanalles gaan zeggen waarmee ik gegarandeer een mep op mijn gezicht krijg, ook vrije meningsuiting...

Ik beschouw vrije meningsuiting zowel als een voorrecht en verantwoordelijkheid.

Klik om te vergroten...

noreeeee zei:

Heb gewoon respect voor elkaar.

Klik om te vergroten...

GMotha zei:

Een veroordeling gaat inderdaad nogal ver, maar het was ook ongepast en meer een poging wat aandacht te trekken dan echte cartoons te maken.

Vrije meningsuiting: allemaal goed en wel, maar dit moet wel samengaan met gezond verstand. Als ik een willekeurige begrafenis binnenstap en daar luidkeels ga roepen "Goed dat we'r van af zijn!!!" doe ik ook beroep op vrije meningsuiting, maar wie vindt dit allemaal kunnen?
Ik kan ook vanalles gaan zeggen waarmee ik gegarandeer een mep op mijn gezicht krijg, ook vrije meningsuiting...

Ik beschouw vrije meningsuiting zowel als een voorrecht en verantwoordelijkheid.

Klik om te vergroten...

Murray Rothbard zei:

Take, for example, the "human right" of free speech. Freedom of speech is supposed to mean the right of everyone to say whatever he likes. But the neglected question is: Where? Where does a man have this right? He certainly does not have it on property on which he is trespassing. In short, he has this right only either on his own property or on the property of someone who has agreed, as a gift or in a rental contract, to allow him on the premises. In fact, then, there is no such thing as a separate "right to free speech"; there is only a man's property right: the right to do as he wills with his own or to make voluntary agreements with other property owners.

Klik om te vergroten...

Messias. zei:

Neen, je moet vrije meningsuiting zien in functie van eigendomsrecht. Iemand die "Brand!" roept in een volle bioscoopzaal, met het risico om daarmee paniek uit te lokken, gaat in de fout. Niet door wàt hij riep, maar louter omdat hij het riep, schond hij het eigendomsrecht van de uitbater. Men mag er van uit gaan dat die uitbater dat hoogst onwenselijk vindt. Ik hoop dat je ziet dat hetzelfde geldt voor iemand die op een begrafenis binnenvalt en schande spreekt over de pas overledene.

Klik om te vergroten...

gentille zei:

Paniek zaaien is dan ook verboden. Bel anders eens naar de 100 en zeg dat er een bom ligt in een station. Ze zullen eens lachen als je dan afkomt met "vrije meningsuiting"

Klik om te vergroten...

gentille zei:

Paniek zaaien is dan ook verboden. Bel anders eens naar de 100 en zeg dat er een bom ligt in een station. Ze zullen eens lachen als je dan afkomt met "vrije meningsuiting"

Klik om te vergroten...

DekadeZ zei:

Dat was niet echt het punt van Messias. zijn post (waarmee ik volledig akkoord ga)

Klik om te vergroten...

Messias. zei:

Maat, ge hebt de clou weer grandioos gemist. Doet ge het met opzet?

Klik om te vergroten...