De eindigheid van het leven

[Eland]

Zoals anderen heb ik hier ook al veel bij stilgestaan. Mijn conclusie is dat het enige wat je actief kan doen om geen spijt te hebben dat het gedaan is, neerkomt op doen wat je kan om je verblijf hier zo leuk mogelijk te maken.

Da's een combinatie van zinvolle dingen doen, hobby's beoefenen, je amuseren met mensen om wie je geeft en af en toe is dat bewust op de rem gaan staan en niksen.

En dan zijn er nog zaken. In mijn geval is het bv. ook doen wat ik kan om fit en gezond te zijn, want dat maakt elk moment toch net iets aangenamer.

Ah ja, en geen FOMO hebben. Denken aan wat je had kunnen doen en wat je gemist hebt, helpt je enkel vooruit als je daardoor effectief iets doet wat je in de toekomst een leukere tijd kan bezorgen.

 

[Avondland]

Eerste manier om met eindigheid van leven om te gaan is het besef dat je slechts een onderdeel bent van een veel grotere entiteit die we de mensheid noemen, of zelfs gewoon het aards leven noemen. Het geeft mij een bepaald comfort om te weten dat ik een schakel ben in iets veel groters dat nog niet direct weggaat. Kinderen krijgen doet je alleszins veel perspectief krijgen. Plots heb je daar in je armen een wezentje liggen dat je letterlijk belangrijker vindt dan jezelf en waar je je eigen leven voor zou geven. Sommige mensen zouden zeggen dat je niet weet wat volwassenheid is tot je zoiets ervaart.

Doet me wat denken aan een citaat van Blaise Pascal: Qu'est-ce que l'homme dans la nature ? Un néant à l'égard de l'infini, un tout à l'égard du néant, un milieu entre rien et tout.

Dat geeft perspectief. Alsook het begrip "sub specie aeternitatis": vanuit het standpunt van de eeuwigheid. Van daaruit bekeken is alles wat we zijn en doen nietig, zeker als je de absurde schaal van het universum bekijkt. Op die manier kan je heel veel relativeren, helaas is dat een slippery slope om meteen alles te relativeren op een nihilistische manier.

Een tweede manier om met de eindigheid om te gaan is wat abstracter en heeft meer te maken met fundamentele fysica: Tijd is slechts een dimensie. Verdrietig zijn dat je niet bestaat 200 jaar in de toekomst is even absurd als verdrietig zijn dat je niet meer bestaat 50 meter verderop. Jouw bestaan is hier en nu in de ruimtetijd gegrift en wat er ook gebeurt, niets kan dat veranderen.

Ieder moment is uniek, iedere "ruimtebekleding" is uniek. Niets herhaalt zich, tijd is slechts vluchtig. Dat soort existentiële tijdsdenken vind ik wel een heel vruchtbare manier om te leren omgaan met tijdelijkheid. Want dat is ook weer uniek aan de mens: we beseffen onze eindigheid, de dood is de "genie" van het bestaan. Een dier leeft in het eeuwige "nu", de mens kan dat alleen maar pretenderen.

Een derde manier om er mee om te gaan, is deze vraag te stellen: Wat is het leven nog waard als je oneindig lang leeft? Heeft alles in je leven niet een pak meer waarde door de eindigheid ervan? Iets maken van je leven is zoveel belangrijker voor je als je weet dat je niet oneindig veel kansen krijgt om het te doen. Als je oneindig leeft, raak je alles beu, wordt je emotioneel compleet afgevlakt en verliest alles zijn waarde.

Uit die drie principes volgt direct ook wat je leven dan wel betekenis geeft: Genieten van je korte tijd hier, en anderen helpen.

Ik geloof stellig dat oneindig leven onherroepelijk leid tot doodsdrift, net omdat we eindige wezens zijn die het nooit anders hebben geweten. Maar misschien is het wel mogelijk om ons bewustzijn op te laden in een soort digitale ether, van waaruit we "eeuwig" leven. We botsen sowieso op de eindigheid van ons biologische bestaan, al geloof ik wel dat we op termijn onze lichamen kunnen aanpassen zodat we veel langer kunnen bestaan. Dat werpt dan weer heel wat ethische en praktische vragen op en debatteer je over transhumanisme (en daar kan @DaFreak zijn stokpaardje bovenhalen).

 

[lled]

Ik probeer het te plaatsen met de gedachte:
"ik weet niets van of voelde niet vóór ik geboren werd, zoals ik ook niets zal weten of voelen nadat ik sterf."

 

[Misterblort]

Ik heb geen schrik om te sterven. Als ge dood zijt is het niet gij dat daar last van gaat hebben.
Sinds mijn kinderen wel iets of wat gezonder beginnen leven. Nog altijd niet gezond maar toch iets minder ongezond
Ik wil zo lang mogelijk leven en als ik dan sterf wil ik het gevoel hebben dat ik een goed leven gehad heb..

 

[Holocene]

Ik kan daar echt niet mee om en soms krijg ik zelfs kleine paniekaanvallen. Het idee dat ik er op een bepaald moment niet meer ga zijn, dat mijn bewustzijn verdwenen zal zijn, het grote niets... ik krijg het maar niet geplaatst. En het is een gedachte die me echt teveel bezig houdt.

Hier exact hetzelfde. Bij mij waarschijnlijk door een trauma opgelopen in mijn kindertijd maar ik ben daar ook constant mee bezig.

Sinds ik vader ben geworden enkel maar erger geworden, constant schrik dat mijn dochter zonder papa zal eindigen omdat ik ergens verongeluk met de fiets, auto, van een trap val oid.

 

[Suphafly]

De eindigheid van het leven bekijk ik eerder als iets positief, de oneindigheid van de dood is meer schrikwekkend.
Nochtans zie ik de dood als een verlossing van alles.
Ik vergelijk het met slapen of bewusteloosheid, zeer neutraaal en niets om bang van te zijn. Ook al weet niemand wat het inhoud.
Maar deze gedachten maakt het mij wel makkelijk.

Soms zou je er zelf bijna naar verlangen omdat het zo gemakkelijk lijkt te zijn

 

[Avondland]

De eindigheid van het leven bekijk ik eerder als iets positief, de oneindigheid van de dood is meer schrikwekkend.
Nochtans zie ik de dood als een verlossing van alles.
Ik vergelijk het met slapen of bewusteloosheid, zeer neutraaal en niets om bang van te zijn. Ook al weet niemand wat het inhoud.
Maar deze gedachten maakt het mij wel makkelijk.

Soms zou je er zelf bijna naar verlangen omdat het zo gemakkelijk lijkt te zijn

Het bestaan van de mens is maar een lichtflits tussen twee ontzagwekkende eindeloze stiltes. Dat is de hele absurditeit ervan, want we hebben alleen maar kennis van die ene lichtflits: onze korte bestaan, dat aanvankelijk lang lijkt tot het einde onherroepelijk komt. En dan was 't toch maar kort. Net zoals een weekje verlof.

 

[Castil]

Als je sterft weet je toch niet wat je nog zou missen.
Het enige dat ik wil is dat ik sterf voor mijn kinderen. Ik zou er niet met kunnen leven om 1 van men kindjes te zien aftakelen of te zien verongelukken ofzo.

 

[Hellbull89]

Het bestaan van de mens is maar een lichtflits tussen twee ontzagwekkende eindeloze stiltes. Dat is de hele absurditeit ervan, want we hebben alleen maar kennis van die ene lichtflits: onze korte bestaan, dat aanvankelijk lang lijkt tot het einde onherroepelijk komt. En dan was 't toch maar kort. Net zoals een weekje verlof.

Toch even hierop inpikken omdat het mij intrigeert: Het gaat inderdaad, voor zover we weten, om twee eindeloze (i.e. oneindige) "stiltes" (toch?). Echter, als de stilte voor ons bestaan effectief eindeloos is, dan komt er toch per definitie nooit een punt waarop we beginnen te bestaan?

Misschien bizar verwoord door mij en ik hoop dat het niet te abstract is wat ik hier schrijf, maar is die stilte voor ons bestaan effectief "oneindig" in de wiskundige/letterlijke zin van het woord? Die oneindige stilte zou dan lopen van het begin der tijden (ontstaan van het universum?) tot aan onze geboorte/begin van ons bewustzijn. Als we ervan uitgaan dat "tijd" ontstaan is bij het begin van het universum, dan is het niet letterlijk oneindig, maar wat was er dan vóór het ontstaan van het universum?

Mijn excuses voor het filosofische gezwam; deze zin roept eigenlijk nogal wat existentiële vragen op.

 

[StBernardus]

gewoon genieten van het leven en van het nu moment.
zoveel mogelijk dingen doen die ik graag doe en me omringen met mensen die ik liefheb en andersom.

 

[Avondland]

Toch even hierop inpikken omdat het mij intrigeert: Het gaat inderdaad, voor zover we weten, om twee eindeloze (i.e. oneindige) "stiltes" (toch?). Echter, als de stilte voor ons bestaan effectief eindeloos is, dan komt er toch per definitie nooit een punt waarop we beginnen te bestaan?

Misschien bizar verwoord door mij en ik hoop dat het niet te abstract is wat ik hier schrijf, maar is die stilte voor ons bestaan effectief "oneindig" in de wiskundige/letterlijke zin van het woord? Die oneindige stilte zou dan lopen van het begin der tijden (ontstaan van het universum?) tot aan onze geboorte/begin van ons bewustzijn. Als we ervan uitgaan dat "tijd" ontstaan is bij het begin van het universum, dan is het niet letterlijk oneindig, maar wat was er dan vóór het ontstaan van het universum?

Mijn excuses voor het filosofische gezwam; deze zin roept eigenlijk nogal wat existentiële vragen op.

"Oneindig" in de wiskundige en rationele zin lijkt onmogelijk. "Onbevattelijk lang voor de menselijke geest" volstaat wel, maar is inderdaad niet oneindig. De waarheid is: we kunnen het niet met zekerheid zeggen. Want ook al was er een big bang, dat is een hypothese en er is ook een hypothese dat het universum uitdeint en inkrimpt en opnieuw een big bang veroorzaakt. Of het deint verder uit tot in het oneindige tot niets meer herkenbaar is. Dat zijn allemaal zaken die onze biologische reikwijdte vér voorbij gaan. Tenzij we onszelf in een artificieel bewustzijn kunnen opladen, is het hoogst onwaarschijnlijk dat er nog mensen rondlopen over x aantal miljoen jaar, laat staan over miljarden jaren.

We weten het niet.

En dan zit je met discussies die je het liefst voert om 4u 's nachts in een bruin café met een trappist voor je neus, goed gezelschap en een cafébaas met een degelijke muzieksmaak.

 

[Pieterjan94]

Zoals anderen heb ik hier ook al veel bij stilgestaan. Mijn conclusie is dat het enige wat je actief kan doen om geen spijt te hebben dat het gedaan is, neerkomt op doen wat je kan om je verblijf hier zo leuk mogelijk te maken.

Da's een combinatie van zinvolle dingen doen, hobby's beoefenen, je amuseren met mensen om wie je geeft en af en toe is dat bewust op de rem gaan staan en niksen.

En dan zijn er nog zaken. In mijn geval is het bv. ook doen wat ik kan om fit en gezond te zijn, want dat maakt elk moment toch net iets aangenamer.

Ah ja, en geen FOMO hebben. Denken aan wat je had kunnen doen en wat je gemist hebt, helpt je enkel vooruit als je daardoor effectief iets doet wat je in de toekomst een leukere tijd kan bezorgen.

Gij zijt echt mijn broeder van een andere moeder. Kan echt niet meer.

 

[Koonut]

En dan zit je met discussies die je het liefst voert om 4u 's nachts in een bruin café met een trappist voor je neus, goed gezelschap en een cafébaas met een degelijke muzieksmaak.

Of bovenaan in het stapelbed van uw beste vriend op 16 jarige leeftijd, super scheef van de Hawaïaanse paddo's en lsd die maar niet goed wou "hitten".

Waarop ge beide maar besluit om wat vroeger in bed te kruipen en spontaan tegen uzelf begint te lullen over hoe maf het leven is en vast komt te zitten in de meest existentiële gruwelijk trip waarop mijn oude donkere labrador(rip Baron) mij vanop de geweldig mooie volle maan die vanuit het dakraam op mijn gezicht scheen te prediken over de complete nutteloosheid van het leven.

Enige manier om uit die trip te geraken, was tactisch pissen in mijn broek. Zoals iedereen wel weet.

Wat ge dan normaal wel niet doet is dan de matras die ge hebt ondergepist omdraaien zodat "niemand" het kan zien terwijl mijn beste vriend letterlijk wakker word met een landkaart vol urine voor zijn neus.

Maar op café met ne goeie trappist is natuurlijk ook wel tof.

 

[DaFreak]

Mij kan het niet zozeer schelen dat mijn eigen leven eindig is. Als individu doen we praktisch niets opzienbarend dat al niet miljarden keren door anderen eindeloos herhaald werd en zal worden. Wat mij wel vaak triestig stemt is dat ik nooit zal weten hoe ons verhaal, dat van de mensheid en groter, dat van leven en bewustzijn, afloopt. Ergens zou ik blij moeten zijn want de mensen geboren in de prehistorie hadden helemaal geen idee van dat grotere plaatje.

Ze hadden geen geschiedenis en geen idee van de toekomst, zelfs niet de mogelijkheid erover na te denken zoals wij. Vandaag hebben we, een alhoewel onvolledig, grandioos beeld van de geschiedenis van ons universum, planeet, leven en mens. Het is een hallucinant verhaal dat 13,8 miljard jaar terug gaat, over het ontstaan van atomen uit de oersoep die ons op het pad zetten richting alsmaar groeiende complexiteit. In tegenstelling tot onze voorouders hebben we kennis van de kataclysmische events waarin planeten gebaard worden uit de ontploffingen van sterren, over het ontstaan van leven op aarde en de evolutie ervan. Van eencelligen tot massieve dinosaurus die vandaag als kip ons op industriële schaal van eitjes voorzien. Het lijkt één grote zodanig vergezochte koortsdroom van een halve gare met een manisch overschot aan verbeelding dat het komisch zou zijn moest het niet onze realiteit zijn. Tel daar nog eens bij alles dat we weten over onze eigen geschiedenis dankzij archeologie, de ontwikkeling van schrift en sinds een dikke 100 jaar zelfs video en eigenlijk zouden we blij moeten zijn dat wij zoveel meer mogen weten en toch...

Het is slechts het tipje van de sluier dat voor ons werd opgelicht. En nu we een gedacht hebben van de schoonheid eronder willen we meer. We mogen dankbaar zijn dat wij een deel van ons vroeger in mysterie gehulde verleden hebben mogen ontrafelen. Maar hoe meer we leren, hoe mooier, epischer, grandiozer en mensoverstijgend het allemaal lijkt te zijn. 13,8 miljard jaar, het is niet niets maar het is het begin van het begin. De toekomst wacht op ons maar zal zijn geheimen nooit op dezelfde manier prijs geven. De nakomelingen van de mensheid die binnen enkele miljarden jaren geboren worden gaan zoveel meer weten dan wij, gaan zoveel meer ervaren, gaan zoveel meer cultureel erfgoed hebben, nieuwe vormen van kunst die waargenomen worden met nieuwe zintuigen en nieuwe breinen. Manieren van communiceren zo diep dat je één kan worden, ... We kunnen het per definitie niet weten maar als je ziet waar we van komen hebben we sowieso verbeelding te kort. Niets of niemand kan tippen aan de majestueuze creativiteit inherent aan de evolutie van ons universum.

Ik had er graag bij geweest, de laatste hulking masses van geconcentreerd bovenmenselijk bewustzijn die hun vorm van klaagzangen en gedichten componeren onder het licht van de laatste uitdovende sterren. Die de hele geschiedenis kunnen aanschouwen en in zekere zin praktisch alwetend zijn. Zullen ze een uitweg vinden? Uiteindelijk komt aan alles een einde maar wat een einde zou dat zijn. Voor ons stopt de film na de eerste minuten maar diegene die er bij gaan zijn opt einde zullen ongetwijfeld een staande ovatie opvoeren die realiteit op haar grondvesten doet daveren.

Best. show. ever.

 

[Noctilucus]

"We are just a moment in time,
A blink of an eye,
A dream for the blind,
Visions from a dying brain,
I hope you don't understand"

Meer concreet antwoord op de vraag van OP: ik neem concreet beslissingen in de gedachte dat ik 70-80 jaar oud kan worden (gaande van 5-6 dagen op 7 relatief gezonde voeding tot pensioen opbouwen) maar ik probeer ook wat meer nu te leven, af en toe gewoon iets doen omdat het kan en omdat ik er nu van moet genieten in het besef dat het morgen gedaan kan zijn.
Enorme clichés maar zeker af en toe aan dat laatste denken, helpt om ervoor te zorgen dat ik niet het gevoel heb dat ik geleefd word of dat de tijd gewoon voorbij vliegt.

 

[Sylverscythe]

Ik heb geen schrik om te sterven. Als ge dood zijt is het niet gij dat daar last van gaat hebben.

Dus je hebt geen schrik om dood te zijn.

Sterven vind ik iets anders hoor. Ik heb alleszins wel schrik om te sterven, want in de meeste gevallen komt daar wel een zekere aftakeling bij kijken, om niet te zeggen een hele fysieke en emotionele lijdensweg.

Spoiler

Bij mijn vader was dat op een helder moment (kanker was uitgezaaid naar het ruggenmerg en waarschijnlijk hersenen) na het bezoek van de oncoloog, die kwam zeggen dat het vooral nog over "management" ging en niet genezen, toch wel samengevat in de pijnlijke uitspraak: "Godverdomme godverdomme, het is gedaan".

 

[glashelder]

Ik heb daar eigenlijk nooit last van gehad. Ik heb ooit een lief gehad die dat wel had en daar niet graag over praatte en daar echt ongemakkelijk van werd, en ik heb dat nooit goed begrepen.

Voor mijn gevoel is het zoals anderen al omschreven: ik zie het als een soort permanente slaap. Lekker rustig, denk ik dan, haha. Of ik vergelijk het met voor mijn geboorte, ik kan nu niet zeggen dat ik voor mijn geboorte zo ontevreden was

Nee, voor mij is er na de dood niets en ik vind dat wel prima zo. Ook dat ik ophou te bestaan. Zo hoort het ook. Zo is het altijd gegaan en zo zal het ook met mij gaan. Ik vind dat eerder een geruststellende gedachte. Met de massa mee de vergetelheid in!

Nu ben ik ook niet zo bijzonder gehecht aan mijn leven. Ik heb niks bijzonders gedaan en ik vind mezelf nu ook niet zo belangrijk dat ik per se moet blijven bestaan of herinnerd worden. Ik ga mij nog eens omdraaien, zeg maar

 

[mp4me]

Ik kan daar echt niet mee om en soms krijg ik zelfs kleine paniekaanvallen. Het idee dat ik er op een bepaald moment niet meer ga zijn, dat mijn bewustzijn verdwenen zal zijn, het grote niets... ik krijg het maar niet geplaatst. En het is een gedachte die me echt teveel bezig houdt.

Er is geen week dat ik niet aan de dood denk. Zie ik een filmpje van een stad in bijv. 1920, dan is mijn eerste gedachte: die zijn waarschijnlijk allemaal dood. Zie ik een oude mens op straat, dan denk ik: die is in zijn laatste stadium. etc. Zelfs tijdens het bekijken van de dieren, kunnen mijn hersenen soms ineens die toer opgaan. 'die weten niet dat ze gaan sterven'.

Ik heb juist hetzelfde probleem. Ik ben ook wekelijks bezig met de eindigheid van het leven en kan er ook heel moeilijk mee omgaan. Het definitieve, dat er een moment zal komen dat je geen bewustzijn meer hebt en dat je het leven ook nooit meer zal ervaren.
Hierdoor kan ik wel vrij goed relativeren en echt wel genieten van kleine dingen. Maar ik zou er toch liever wat minder aan willen denken.

 

[Mefke]

Ik heb juist hetzelfde probleem. Ik ben ook wekelijks bezig met de eindigheid van het leven en kan er ook heel moeilijk mee omgaan. Het definitieve, dat er een moment zal komen dat je geen bewustzijn meer hebt en dat je het leven ook nooit meer zal ervaren.
Hierdoor kan ik wel vrij goed relativeren en echt wel genieten van kleine dingen. Maar ik zou er toch liever wat minder aan willen denken.

Heb ik inderdaad ook. Meerdere malen per week dat het mij plots overvalt. Film of serie aan het kijken waar er iemand sterft: hoe zou ik in die zijn plek zijn/reageren? Een krantenartikel lezen en dan plots afvragen: Wat als het gebeurt? Op zich vind ik zelf dood gaan zo erg niet. Maar ook dikwijls: wat als het met mijn vrouw/kinderen/familie gebeurt. Hoe gaan we ons daar uit redden?

 

[Tonerider]

Mooie song over hoe vluchtig het leven is, is Time van Pink Floyd.
Als kind/jongere denk je alle tijd van het leven te hebben om dan als volwassene ineens te beseffen dat je er volop inzit. Naarmate je ouder wordt lijkt de tijd steeds sneller te gaan. Elk jaar wordt korter.

Ticking away the moments that make up a dull day
Fritter and waste the hours in an offhand way
Kicking around on a piece of ground in your hometown
Waiting for someone or something to show you the way
Tired of lying in the sunshine, staying home to watch the rain
You are young and life is long, and there is time to kill today
And then one day you find ten years have got behind you
No one told you when to run, you missed the starting gun
And you run, and you run to catch up with the sun but it's sinking
Racing around to come up behind you again
The sun is the same in a relative way but you're older
Shorter of breath and one day closer to death
Every year is getting shorter, never seem to find the time
Plans that either come to naught or half a page of scribbled lines
Hanging on in quiet desperation is the English way
The time is gone, the song is over, thought I'd something more to say