Adviseur van de minister en beroepsfraudeur
Ex-topman Belgische staatsholding veroordeeld als leider criminele organisatie
aCHTERGROND Lars Bové Hij stond zes jaar lang aan de top van de Belgische staatsholding die aandeelhouder is van Bpost en de Nationale Loterij. Hij was adviseur van federaal minister Rik Daems. Hij was bestuurder bij meer dan 230 bedrijven. Hij is de zoon van een bekende onderzoeksrechter. En deze week is Michel Bellemans veroordeeld als leider van een criminele organisatie. Zonder enige ruchtbaarheid. Maar De Tijd las het vonnis voor u.
Vier jaar cel. Tien jaar beroepsverbod. En tien jaar ontzet uit zijn burgerrechten. De drie rechters van de correctionele rechtbank van Gent toonden afgelopen maandag weinig clementie voor de nu 42-jarige Michel Bellemans.
De conclusie van hun vonnis - 134 bladzijden dik - is dan ook duidelijk: ‘In een democratie moet de burger onvoorwaardelijk kunnen rekenen op de absolute integriteit van de openbare dienst. (...) Michel Bellemans was als deskundige verbonden aan het kabinet van de minister van Telecommunicatie en Overheidsbedrijven. Hij was adjunct-directeur van de Federale Participatiemaatschappij. Hij was dus op het hoogste niveau betrokken bij de uitoefening van het staatsgezag. De bewezen verklaarde feiten tonen aan dat hij omwille van het geld zich geleend heeft tot grove fraude.’
De fraude die Bellemans zou hebben gepleegd, strekt zich uit over een periode van november 1995 tot december 2002. Terwijl de man van maart 2000 tot mei 2006 zetelde in de raad van bestuur van de Belgische staatsholding.
De staatsholding kennen we sinds november 2006 als de Federale Participatie- en Investeringsmaatschappij (FPIM). Die beheert momenteel de aandelen van de federale regering in Fortis, Ethias en BNP Paribas. De FPIM beheert ook aandelen van Bpost, de Nationale Loterij en Brussels Airport Holding.
Bellemans had zijn zitje bij de staatsholding te danken aan zijn passage bij toenmalig minister van Overheidsbedrijven Rik Daems (Open VLD). Hij gaf de minister advies over accountancykwesties. Dat deed hij tot eind februari 2000. In maart mocht Bellemans gaan zetelen in de Belgische staatsholding.
Valse facturen
Bellemans was ook een succesvol handelsagent. Door de jaren heen belandde hij in de raad van bestuur van liefst 236 bedrijven. Maar volgens de rechtbank ging hij in die functie zijn boekje ver te buiten.
Zo zou hij op grote schaal hebben gefraudeerd via twee Britse zakenkantoren: Factor 11 en EIT. Die firma’s zouden vooral bedreven geweest zijn in het uitschrijven van valse facturen. Die moesten zakenlui helpen illegaal geld te onttrekken aan hun eigen firma’s, belastingen te ontduiken en prijzen kunstmatig te verhogen. De klanten werden aangebracht door een Italiaan, Pietro Coco.
De Britse firma’s waren slechts een dekmantel. Met een stroman als zaakvoerder. In werkelijkheid zouden de valse facturen zijn opgesteld bij het Antwerpse kantoor ‘Raad Corporate Services & Management Services’, waar Bellemans de touwtjes in handen had. Het kantoor werkte met topadvocaten en notarissen. Het beheerde destijds ruim 500 miljoen euro aan activa van bedrijvenklanten.
De opbrengsten van de Britse firma’s zouden via de rekening van de stroman zijn doorgestort naar de persoonlijke rekening van Bellemans. Om de geldstromen te verdoezelen, werd geen boekhouding bijgehouden.
Voor de rechtbank is het duidelijk dat Bellemans het brein is achter de constructie. Hij dirigeerde het orkest. ‘Hoewel hij de verantwoordelijkheid tracht door te schuiven naar derden, blijkt dat Bellemans de criminele organisatie vanuit België leidde’, besluiten de rechters.
En Bellemans zou nog meer constructies op zijn kerfstok hebben. Hij zou zelfs de Amerikaanse drugshandelaar Willie Jackson en zijn kompaan John Gallo hebben geholpen hun opbrengsten wit te wassen. Die duistere geldstromen kwamen terecht bij andere firma’s die Bellemans had opgericht of helpen op te richten. Van daar vloeide het geld voort naar een Nederlandse firma, Superfun Video Productions. Vervolgens naar een gelijknamige firma in Curaçao, dan naar een bankrekening in Luxemburg, om ten slotte terug te keren naar nog een andere Belgische firma. Daar haalde Bellemans het geld af en bezorgde het witter dan wit terug aan de Amerikanen.
Alles gebeurde met cheques en cash geld om geen sporen achter te laten. De geldtransacties gebeurden zogezegd om ‘auteursrechten op pornografisch materiaal te verkopen’. Maar voor de rechtbank is dat verhaal nep en wist Bellemans dat maar al te goed.
De speurders vonden nog veel meer aanwijzingen van misdrijven, maar ze konden niet alles uitpluizen. ‘Uit het strafdossier blijkt onomstotelijk dat de omvang van de fraude veel groter was dan hetgeen in dagvaarding werd vermeld’, zegt de rechtbank daarover.
In de marge halen de rechters ook uit naar de banken die bij de constructies betrokken waren. De toenmalige BBL (nu ING) is de bekendste. Van hen mocht Bellemans ongestoord rekeningen gebruiken waarop hij geen volmacht had. De bank stelde geen vragen.
Om zijn onschuld te bewijzen, schermde Bellemans met zijn 236 bestuursmandaten bij allerlei bedrijven. Die brachten zoveel op. Al die mandaten zou hij toch nooit in gevaar brengen door de wet te overtreden?
Maar dat argument gooide de rechtbank als een boemerang terug in Bellemans’ gezicht. ‘Het dossier toont aan dat een zekere geldhonger hem niet vreemd was. De ervaring leert trouwens dat het feit dat iemand ruim verdient, niet uitsluit dat hij nog meer wil verdienen. En dat zonder grenzen.’
Om die geldhonger in de verf te zetten, verwijst de rechtbank naar de vergoeding die Bellemans kreeg bij de Belgische staatsholding. ‘Michel Bellemans werd op 20 maart 2000 ondervoorzitter van de Federale Participatiemaatschappij. Zijn voorganger verdiende in die hoedanigheid netto 32.438 Belgische frank of 804,12 euro per maand. Michel Bellemans, die weliswaar als ondervoorzitter ook een bijzondere opdracht kreeg toevertrouwd, kreeg een vast loon van ongeveer 300.000 frank of 7.436,80 euro per maand, plus extralegale voordelen.’
Algemeen belang
Toch scheelde het geen haar of ook deze fraudezaak was op niets uitgedraaid. Het gerecht liet het dossier meer dan 2,5 jaar liggen. Reden genoeg om te besluiten dat de ‘redelijke termijn’ is overschreden. Maar volgens de rechters moeten we in dit geval niet alleen rekening houden met de rechten van de verdachte, maar ook met die van de maatschappij. ‘Bellemans was actief aan de top van de staatsstructuur. (..) Er is dus een duidelijk algemeen belang dat de bewezen feiten niet straffeloos blijven.’
De advocaten van Bellemans gaven geen antwoorden op onze vragen. Ze gaan in beroep. Bellemans zelf woont intussen in Boekarest, Roemenië.
(de Tijd)
Weinig of geen media die dit verhaal interessant vinden blijkbaar...