WAAROM HET VB ZICH STRAFFELOOS ISLAMOFOOB MAG NOEMEN
Philip Dewinter wil de ene week de banden met de allochtone gemeenschap aanhalen, de dag erna noemt hij zijn eigen partij ‘islamofoob’. Sociaal-economisch plaatst het VB zich aan de (extreem-) rechtse libertaire kant, maar tegelijk gaat de partij voor het brugpensioen liggen.
Hoe slaagt het VB erin om weg te komen met volstrekt tegenstrijdige boodschappen die de kiezer bij om het even welke andere partij ongenadig zou afstraffen? ‘Ontmaskering glijdt van de partij af zoals regen van een regenjas’, zegt professor Stefaan Walgrave.
Wijlen Pim Fortuyn kon het als geen ander: over de media heen rechtstreeks communiceren met zijn kiezers. Hoe kritischer de media het gedachtegoed van Fortuyn tegen het licht hielden, hoe groter zijn electorale aantrekkingskracht werd. Het Vlaams Belang doet op zijn eigen manier al jaren hetzelfde: de ongeschreven democratische spelregels naast zich neerleggen en de elementairste intellectuele eerlijkheid overboord kieperen.
“De partij beoefent de meest onversneden vorm van populisme”, zegt Stefaan Walgrave, politicoloog aan de Universiteit Antwerpen. “De boodschap is eenvoudig: wij zijn de partij van het volk en we strijden samen tegen het establishment. Dat, veel meer dan het migrantenthema is de ‘unique selling proposition’ van het VB. De media maken deel uit van het establishment. Alles wat er geschreven wordt, is dus vanzelfsprekend ter ondersteuning van het establishment en tegen het VB en tegen het volk.”
Op die manier slaagt de partij er zelfs vaak in in om een ‘ontmaskering’ uiteindelijk in haar voordeel om te keren. Een veroordeling voor racisme wordt als snel een aanslag op de vrije meningsuiting en het islamofoob karakter van de partij wordt een wapen in de strijd voor de Joodse kiezers die van Philip Dewinter de nieuwe Antwerpse burgemeester moeten maken.
“Het is een vorm van judo”, zegt Stefaan Walgrave. “Een aanval is soms een kans om de tegenstander te vloeren. Het blootleggen van de inconsequenties van de partij wordt dan gebruikt om aan te tonen dat de partij de enige echte partij van het volk is die keer op keer door het establishment aangepakt wordt. De inhoud van de boodschap doet er niet toe. Het enige wat overblijft is de bevestiging van de strijd tussen het establishment en het volk dat het VB zegt te vertegenwoordigen. De media zouden als tegenreactie de partij kunnen normaliseren. Hoe ‘normaler’ de partij wordt, hoe minder ze die unique selling proposition kan vasthouden, maar er speelt natuurlijk ook een ethisch luik. Kun je het maken om een partij die veroordeeld is voor racisme en met de regelmaat van de klok uit de bocht gaat als een normale partij te behandelen?”
Wat het antwoord op die vraag ook is, de houding van de media zal volgens Stefaan Walgrave sowieso weinig veranderen. “In wezen heeft het VB de media niet nodig om verder te groeien. Het VB communiceert zeer rechtstreeks met zijn kiezers via allerlei krantjes en pamfletten. Het geld van de partij stroomt nagenoeg uitsluitend naar de oorlogskas en naar communicatie. In die communicatie hamert de partij op wat volgens haar echte democratie is. Ze verengt democratie daarbij tot één facet ervan: om de vier jaar gaan stemmen. Volgens het VB is democratie simpelweg het uitvoeren van wat de bevolking zegt dat er moet gebeuren.
Op die manier negeert het VB alle andere facetten van wat een samenleving tot een democratie maakt. Zaken zoals grondrechten, checks and balances, overleg en compromissen worden allemaal overboord gegooid.
Toch valt het op dat het VB met flagrant tegenstrijdige stellingnamen en boodschappen weg komt, terwijl elke andere partij met eenzelfde dubbele boodschap daar electoraal voor moet bloeden. “Het groot verschil is dat die andere partijen er ook intern problemen mee hebben”, zegt Stefaan Walgrave. “Het VB heeft geen last van de spreidstanden van de eigen partij. Wellicht zijn de breuklijnen er wel, maar de structuur van de partij is zodanig dat alles binnenskamers blijft of dat men het gewoon niet durft uitspreken. Het is niet Dewinter die A zegt en Annemans die B zegt. Het is Dewinter die de ene keer A en de andere keer B zegt zonder dat die twee uitspraken binnen de partij gaan resoneren.
“Zolang het VB geen electorale opdoffer krijgt, zal er ook geen interne tegenstand zijn. De partij heeft immers veel uit te delen: veel geld en veel mandaten. De parlementsleden van het VB overstijgen doorgaans niet het niveau van de gemeentepolitiek en hebben alleszins geen eigen wervingskracht als persoon. Ze bestaan politiek alleen dankzij de partij.
Die mensen komen vanzelfsprekend niet in opstand. Het lijkt er soms zelfs op dat de partij consequent zwakke figuren zoekt. Hoe sterker het politieke personeel, hoe meer kans er is dat die op termijn gaan tegenspartelen.”
) en een betoog houden tegen steve stevaert als gouverneur.
Of dat in de Morgen, het laatste nieuws of voor mijn part het parochieblad stond of niet stond, dat maakt (voor mij althans) juist geen zak uit, want het zijn de woorden van De Winter zelf!!!!