Dat Hamas hierin ook verantwoordelijkheid heeft, heb ik nooit ontkend. Zowel in de escalatie, als in het grote aantal slachtoffers aan Palestijnse zijde. Dat de Israëliërs ook recht hebben op revanchistische gevoelens na de aanslagen van 7 oktober en de hele voorgeschiedenis, dat zij het recht hebben om zich te verdedigen, dat heb ik ook altijd erkend en verdedigd. Ook de Israëliërs gaan evident niet reageren met 'no hard feelings' na zo'n gruwelijke aanslag. Ik heb altijd gesteld dat de verantwoordelijken voor die aanslagen gestraft moeten worden. Dus ben ik blij dat er een deal met Hamas wordt gemaakt? Neen, er is niets om blij te zijn, de verantwoordelijken voor het geweld aan beide kanten gaan (zeker aan Israëlische kant, de top van Hamas is intussen al 5 keer gesneuveld) vrijuit en er is niets in het akkoord dat enige hoop geeft op een toekomst waarbij de Palestijnen en Israëliërs duurzaam samen kunnen leven. Het enige waar we blij over kunnen zijn is dat er voor de Palestijnse bevolking even wat ademruimte komt. Maar een hoopvolle toekomst gaan die niet tegemoet, en ook dat zal opnieuw een voedingsbodem voor wraak en haat worden.
De cyclus herhaalt zich al bijna een eeuw, er zijn er hier verschillende leden gepasseerd over de duur van deze oorlog die het extreme geweld van Israël steunden uit de gedachte dat Hamas zo voor eens en voor altijd in de kiem gesmoord kon worden. Dat extreem geweld de cyclus zou kunnen doorbreken. Alleen is extreem geweld al veel langer de modus operandi van Israël in de strijd tegen de Palestijnen, en wist iedereen met een beetje historisch en logisch inzicht dat je op deze manier de cyclus van haat en revanchisme alleen maar zou vastbetonneren in de volgende generaties. Het is intriest om dan te zien dat een mogelijke genocide later, waarbij de twee grote doelstellingen van Israël niet behaald zijn (het redden van de gijzelaars enerzijds, de dreiging van Hamas voor eens en voor altijd wegnemen anderzijds), het inzicht bij die leden nog altijd niet gekomen is. Neen, als er straks opnieuw geweld is, zal dat zijn door de vrijgelaten terroristen en niet door de nietsontzienende oorlog van het afgelopen anderhalf jaar. Dan doen we verontwaardigd over het feit dat de Palestijnen meer mensen terugkrijgen uit Israëlische gevangenissen, dan de Israëliërs terugkrijgen uit de tunnels van Hamas - zonder dat daarbij dan eens de morele vraag wordt gesteld waarom Israël in staat is om duizenden Palestijnen te ruilen, waarbij ook tientallen kinderen. Dan gaan we nog eens afkomen met "jamaar, 7 oktober", alsof dat uitwist wat Israël het afgelopen anderhalf jaar heeft uitgevoerd. Alsof dat ook maar op enige manier mijn stelling ontkracht of zelfs maar enigzins tegenspreekt dat je het niet op de vrijgelaten gevangenen moet steken die stokebrand zouden kunnen gaan spelen als er straks weer wraakacties vanuit de Palestijnen komen.
7 oktober is een gitzwarte dag in de menselijke geschiedenis, maar de manier waarop Israël het afgelopen anderhalf jaar wraak heeft genomen op het Palestijnse volk garandeert een toekomstige nieuwe 7 oktober. Ze waren en zijn volledig in hun recht om de verantwoordelijken van de aanslagen te straffen, om hun bevolking te verdedigen en om hun gijzelaars te redden. Maar Israël heeft een overweldigend machtsoverwicht ten opzichte van de Palestijnen en een waanzinnig veelvoud aan internationale steun, waardoor zij wel de voornaamste sleutel in handen hebben om de cyclus te doorbreken. Dat hebben ze niet gedaan, integendeel. En ik zie nog altijd geen enkele beweging bij de Israëlische machthebbers om naar een duurzaam samenlevingsmodel met de Palestijnen te bewegen, integendeel. En uiteraard moet dat van beide kanten komen. Elke raket, al wordt ze onderschept, elke aanslag, vanuit de Palestijnen toe bemoeilijkt dat proces. Maar dat wil niet zeggen dat de reactie van Israël het afgelopen anderhalf jaar niet verkeerd was, niet disproportioneel was, en er niet voor zal gezorgd hebben dat de Israëlische bevolking de komende jaren op beide oren kan slapen. Dat wil niet zeggen dat de Israëliërs (en hun Westerse bondgenoten) niet meer mogelijkheden hebben om de cyclus te doorbreken dan de Palestijnen.
