Bongobong zei:
Echter, er blijft mij wel iets dwars zitten met betrekking tot de luxe die het gewone bedrijf zich kan veroorloven, namelijk het onvoldoende betalen van zijn werkkrachten. Ik denk dat het probleem zit bij de coöperatie als een bedrijf waarbij arbeiders in feite de kapitalisten zijn en kapitalisten de arbeiders. Die samenvloeiing uit zich ook in het feit dat ze betaald worden in iets dat tussen dividend en loon zweeft. Want als we nogeens naar de commune kijken waar de goedhartige kapitalist de plak zwaait is het toch duidelijk dat zijn keuze om zijn arbeiders te verwennen, dus een hoger loon te geven, zorgt voor een kleinere winst in vergelijking met zijn concurrenten. En dus ook een benadeling op vlak van de mogelijkheid tot herinvestering en van daaruit een zwakkere concurrentiepositie. Ga je daar mee akkoord?
Als hij zijn arbeiders meer betaalt door zichzelf minder dividenden uit te keren, dan heeft dat geen effect op de concurrentiekracht van de onderneming. Dividenden verdwijnen toch uit de onderneming dus het maakt niet uit wie die krijgt. Als de goede kapitalist dat deel van de winst dat normaal gereserveerd zou zijn voor herinvestering uitkeert aan de arbeiders, dan gaat de onderneming wel in de problemen raken. Die goede kapitalist doet zijn arbeiders daarmee geen plezier. Hij verhoogt wel hun huidige inkomen, maar brengt hun toekomstige inkomen in gevaar. Dus het is inderdaad onmogelijk om de lonen te verhogen om de lonen zodanig te verhogen dat investeringen niet meer mogelijk zijn. Maar dit is niet eigen aan de kapitalistische productie, deze economische realiteit vind je in elk systeem terug. Ook een communistische onderneming kan haar arbeiders niet zoveel betalen zodat investeringen onmogelijk zijn. Investeringen moeten op de een of andere manier betaald worden. Misschien kan een communistische onderneming haar prijzen verhogen, maar als iedere communistische onderneming dat doet heb je inflatie, daalt de koopkracht en ben je terug bij af. Je zou investeringen kunnen financieren met gemeenschappelijk geld (belastingen). Maar dat helpt ook niet. Want dan geef je de arbeiders mss wel de volledige meerwaarde, de dag erop moeten ze het terug afgeven in de vorm van belastingen om investeringen te financieren.
Het loon is, ongeacht het economisch systeem, strikt verbonden met de productiviteit van de arbeiders. Zijn arbeiders erg productief, dan kan je hen een hoog loon geven. Maar je kan hen nooit meer betalen dan ze produceren (tenzij je geld afneemt van andere arbeiders) en je moet nog overhouden om te kunnen investeren ook.
Ja maar, je kan toch moeilijk zeggen dat het uitrekenen van het verschil tussen omzet en kosten effectief het ontstaan van winst verklaart? Nu heeft het iets weg van: 'In den beginne was er niks, en op de eerste dag creëerde de boekhouder winst'. Dus als je jouw definitie voor winst wilt behouden zal je omzet en kosten moeten verklaren. Enkel dan zal de genese van winst maar duidelijk worden.
Omzet: de totale opbrengst van je outputs: dus hoeveelheid output * prijs output.
Kosten: de totale kost van je inputs: deze zijn bepaald via vaste contracten: hoeveelheid inputs * prijs inputs.
Winst: Omzet - kosten. Oftwel, de waarde van je output is groter dan de waarde van je inputs.
Neen, ik ontken niet dat er een risico wordt genomen. Maar dat is iets anders dan vergoed worden voor een risico. Als ik all in ga bij het pokeren dan neem ik een risico dat ik mijn geld kwijt speel of verdubbel. Maar als ik verlies krijg ik niet nog eens een vergoeding want ja, ik heb toch het risico genomen.
Als je investeert in een onderneming, krijg je als je verliest geen vergoeding he. Enkel als je wint. net zoals in je pokerspel.
Wat tijd betreft, een huis brengt geen geld op. Als ik het verhuur wel, maar dan wordt het een productiemiddel. Tijd is enkel geld als je kapitaal gebruikt om door productiemiddelen te kopen (te investeren dus) er meer kapitaal uit te krijgen. Wat op zijn beurt een risico inhoudt.
Als ik jou een huis geef, dan wil dat zeggen dat jij geen huis meer moet huren. Dus zo spaar je een jaar huur uit. Dat is een reële monetaire opbrengst die je enkel kan realiseren als je dat huis nu krijgt en niet in de toekomst. Maar stel dat je sowieso kosteloos zou wonen, dan spaar je geen huur uit, maar kan je wel in een mooier huis wonen. Dat geeft jou geen monetaire opbrengst, maar het brengt je wel een hoop plezier. Als we kijken naar opbrengsten moeten we niet enkel kijken naar de monetaire opbrengsten, maar ook de sociale en psychologische opbrengsten. Die zijn ook reëel en waardevol voor jou.