Basisschool Balder

TheLoveBelow

Active member
De VRT Canvas documentaire 'Basisschool Balder' is een vierdelige reeks die het reilen en zeilen volgt van een Nederlandstalige basisschool in Sint-Gillis, Brussel, gedurende één schooljaar (2024-2025). De docu geeft een 'fly on the wall'-perspectief, wat betekent dat de camera het dagelijkse leven op de school op een onbewerkte manier vastlegt.

De documentaire toont de uitdagingen waar de school mee te maken heeft, die kenmerkend zijn voor het onderwijs in een grootstedelijke, multiculturele en sociaal-economisch kwetsbare omgeving.

De documentaire is aangrijpend omdat het niet alleen de problemen belicht, maar ook de veerkracht, de passie en het grote hart van de leerkrachten en het schoolpersoneel. Het is een pleidooi voor meer structurele oplossingen voor het onderwijs, met name in stedelijke gebieden, en een oproep om het belang van dit werk te erkennen.
 
Vandaag ook gekeken. Ik moet het nog wat laten bezinken. Het daagde bij mij dat het al dik 15 jaar geleden is dat ik ook les gaf in Brussel (Schaarbeek) en dat de problemen van nu bij Balder er toen ook al waren in de Nederlandstalige scholen daar. Niet zo erg als hier geschetst, maar wel al breed aanwezig.

Wel een groot verschil: toen had je nog overschotten van leerkrachten her en der, die dan naar Brussel trokken om maar werk te hebben (zoals ik). Al was het toen ook wel al vaak zoeken. Nu is de situatie totaal anders en komt deze school (maar ik durf wedden dat er nog veel meer zijn) continu personeel te kort, waardoor men echt in vicieuze cirkel terecht is gekomen, jaar in, jaar uit.

Dit los je ook niet op door één aspect van het probleem aan te pakken.

Torenhoog respect voor leerkrachten. En die toren is nog groter voor de leerkrachten in Brussel, zowel voor een Tessa als een Jurgen. Ik weet waarom ik het niet meer doe.
 
Ik ben zelf al 11j als leerkracht aan de slag in Bxl en Leuven en herken zéér veel van wat er gebeurd in deze reeks. Scholen zijn één van de belangrijkste pijlers in een maatschappij waar er momenteel veel mis gaat en waar de politiek maar weinig aandoet. Ik hoop echt dat iedereen deze 4-delige reeks even bekijkt en beseft hoe erg het er allemaal aan toe gaat.
 
Ik ben nog maar aan de tweede aflevering, maar ik zie toch veel beleidsproblemen gepersonaliseerd in de directeur. Men heeft allerlei ideeën van waar men naartoe wil, voorval verblind met hoe prachtig het aan de overkant is, maar is blind voor hoe men daar dan concreet moet geraken en hoe dat wat reeds opgebouwd is raakt. Als die leerkrachten hem naar concreet stappen/hulp vragen, komt er alleen maar visie uit (die naar mijn gevoel niet eens gebaseerd is op praktijkervaring). Ik zie hem ook nooit inspringen voor de klas terwijl vrijwel elke functie dat op die school dat doet, straks stuurt hij nog de poetsvrouw naar het 3e. Ik stoorde me ook aan die pedagogen die daar dan wat de les komen spellen, bij mensen die eigenlijk niet de verantwoordelijkheid hebben. Daar zit eigenlijk hetzelfde probleem. Als het hun zo allemaal tegenvalt, zouden zij de school dan maar es moeten komen rechttrekken. Niet de vinger wijzen, maar laat ons het nu samen een tijd doen en u tonen waar het foutloopt. Maar ja, dan zouden ze moeten kleur bekennen zeker. Het is gemakkelijker om te zeggen: sluit dan maar, ge voldoet niet.
 
Ik ben nog maar aan de tweede aflevering, maar ik zie toch veel beleidsproblemen gepersonaliseerd in de directeur. Men heeft allerlei ideeën van waar men naartoe wil, voorval verblind met hoe prachtig het aan de overkant is, maar is blind voor hoe men daar dan concreet moet geraken en hoe dat wat reeds opgebouwd is raakt. Als die leerkrachten hem naar concreet stappen/hulp vragen, komt er alleen maar visie uit (die naar mijn gevoel niet eens gebaseerd is op praktijkervaring). Ik zie hem ook nooit inspringen voor de klas terwijl vrijwel elke functie dat op die school dat doet, straks stuurt hij nog de poetsvrouw naar het 3e. Ik stoorde me ook aan die pedagogen die daar dan wat de les komen spellen, bij mensen die eigenlijk niet de verantwoordelijkheid hebben. Daar zit eigenlijk hetzelfde probleem. Als het hun zo allemaal tegenvalt, zouden zij de school dan maar es moeten komen rechttrekken. Niet de vinger wijzen, maar laat ons het nu samen een tijd doen en u tonen waar het foutloopt. Maar ja, dan zouden ze moeten kleur bekennen zeker. Het is gemakkelijker om te zeggen: sluit dan maar, ge voldoet niet.

Mike, de directeur, was tot voor kort directeur van de school waar ons dochter naar toe gaat. Daar klonk een gelijkaardig verhaal qua managementstijl: hij heeft een visie die hij wilt uitbouwen maar houdt zich - in mindere mate - bezig welke uitdagingen erbij horen operationeel... Ik moet wel zeggen wat hij bereikt heeft bij ons, wordt er met grote ogen naar toe gekeken vanuit andere scholen...Anderzijds het nauwe contact als directeur die - bij wijze van spreken - al z'n kinderen kent was er niet... Waardoor hij soms wat afstandelijk overkwam.

Mss heb je zo'n iemand nodig om een school als de Balder terug 'op de kaart' te brengen, mss niet. Maar dat hij een visie heeft, dat is duidelijk.
 
Het wordt ook duidelijk in de volgende afleveringen dat hij niet de juiste persoon is daar, maar anderzijds was hij er ook nog niet zo lang en speelden deze problemen al voor hij er kwam.
Je zal ook merken dat met de directeurswissel die er vervolgens komt, de problemen ook niet plots verdwijnen.

Je leest in dit topic ook over gelijkaardige problemen op andere scholen. En eveneens in Vlaanderen is er een probleem van continuïteit bij directeurs, omdat ze er vrij snel de brui aan geven. Als directeur ben je eigenlijk CEO en moet je ook personeel hebben om jou te ondersteunen. En dat is er niet.
 
Elke school heeft zijn problemen.
Ik denk dat we wel weer kunnen voorspellen uit welk hoekje kritiek op deze school gaat komen.
Ondertussen wordt er zeer mooi werk verricht door gemotiveerde leraren.

Dit is het verhaal van grote steden in het rijke West Europa van nu. Heel veel anderstalige kinderen. Nou en?
 
Ondertussen de reeks gebinged. Ik kom wel eens voorbij die school, interessant om achter de schermen te zien.

Arm Vlaanderen en hun beleid denk ik dan. Tristesse.

De 3 pedagogen die in full force kwamen om dan wat kritiek te komen geven, waar die mensen zich meer dan bewust van zijn, en dan salu hé was eigenlijk wel een perfecte samenvatting. Net als de inspectie die langskomt, zaken beslist maar verder ligt alle verantwoordelijkheid bij de directrice. Zelfs niemand van de scholengroep aanwezig in al die communicaties. Alles draait uiteindelijk maar rond 1 ding, personeelstekort. Los van het feit dat het zeer uitdagend is als leerkracht is er dan toch ook vaak 1 gemeenschappelijke factor, te lange reistijden en afstanden - natuurlijk nemen die een job dichterbij aan. Als starter is zo een school toch ook helemaal niet aan te raden. Waarom niet hetzelfde doen als bij de politie? Werken in Brussel = extra premie.

Ik begreep ook helemaal niet hoe op een probleemschool als hen Mike daar even halftijds komt werken als directeur. Natuurlijk is er dan geen gevoel van 'aanwezigheid'. Gebrek aan kandidaten neem ik wel aan, het is niet de eerste school waar ik hoor dat ze geen directie vinden.
 
Laatst bewerkt:
Ik ben na deze topic te lezen ook aan aflevering 1 begonnen en ja, schrijnend dekt de lading nog niet uiteindelijk. Wat mij wel opvalt is hoe dicht die leerkrachten bij een breekpunt lijken te staan, ik heb meer tranen gezien dan wat anders, en de wanhopige/moegetergde toon waarmee sommigen die kinderen terechtwijzen kan volgens mij toch ook niet optimaal zijn. Daarmee wil ik de schuld niet bij die leerkrachten leggen, want het lijkt me duidelijk dat die gewoon worden "opgebrand" door het systeem, waarna ze op een bepaald moment wel voor zichzelf beslissen dat ze in een landelijke/Vlaamse gemeente ook een job kunnen uitvoeren tegen hetzelfde loon.
 
Je ziet hier maar ook een paar momenten terwijl dit het leven van elke dag is voor die mensen. Al jaren aan een stuk. Daar kan geen grote vakantie meer tegenop.
 
Ik hoop alleszins dat dit soort programma's iets teweeg kan zetten in de politiek. Dat de situatie in Brussel erg is, weten er veel, maar dit programma drukt je met de neus op de feiten. Zoals hier reeds aangehaald, vind ik het ongezien hoe veel er op hun tandvlees zitten. In sé klopt het niet dat een leerkracht op een schooltje op 'den buiten' evenveel betaald krijgt als op basisschool Balder. Dat is alsof Vanaken dezelfde pré zou hebben als een voetballer uit 1e provinciale.
 

Tessa wil wel benadrukken dat ze nog steeds gelooft in Balder. Het probleem ligt volgens haar bij GO! Scholengroep Brussel. Voor hun 42 kleuter- en lagere scholen samen hebben ze op dit moment een tekort van 54 voltijdse leerkrachten.
"Dat tekort moeten ze aanpakken, desnoods met vrijwilligers. De leerkrachten hebben nood aan meer ondersteuning. Het kan niet dat er op de enorme hoop van taken van leerkrachten nóg meer taken komen als er opnieuw personeel uitvalt. Het is onvermijdelijk dat leerkrachten eronderdoor gaan."
Gemeenschapsonderwijs Brussel (GO!): "Missen middelen"
Tessa's huidige school behoort tot het stedelijk onderwijsnet, terwijl Balder deel uitmaakt van het gemeenschapsonderwijs (GO!).
"Sommige lokale besturen, waaronder steden en gemeenten, beschikken over extra middelen en zetten die in om leerkrachten te ontlasten van niet-pedagogische taken zoals toezicht of huiswerkbegeleiding", geeft GO! mee als reactie op het verschil dat Tessa ervaart. "Dat zorgt ervoor dat leerkrachten zich volledig kunnen toeleggen op hun kerntaak: lesgeven."
"GO! Scholengroep Brussel beschikt echter niet over dergelijke bijkomende middelen", geeft het gemeenschapsonderwijs mee. "Ook wij willen dat elke leerkracht zich volop kan focussen op het lesgeven. Maar om dat mogelijk te maken, zijn extra middelen nodig om mensen in te zetten die niet-pedagogische taken op zich nemen."
"Extra ondersteuning maakt het onderwijs niet alleen aantrekkelijker voor nieuwe leerkrachten, maar helpt ook om ervaren leerkrachten langer aan boord te houden."
Het blijft toch absurd dat er zulke onderverdelingen zijn terwijl al die scholen uiteindelijk hetzelfde doel hebben.
 
Sandra vermeldde helemaal in het begin dat het leeuwendeel van de leerlingen van het zesde uit het Franstalig onderwijs kwam. Waar ze zijn moeten vertrekken omwille van problemen allerhande. Dus je hebt leerlingen die al hun issues hebben die vervolgens voor een extra uitdaging komen te staan omdat het nu in een andere taal te doen is. Ik weet niet waarom er door die ouders dan opeens voor Nederlandstalig onderwijs wordt gekozen, maar het is dan toch te zot voor woorden dat ze steigeren dat de leerkracht niet op 1 jaar al die zaken rechtgetrokken krijgt.

Als een leerling binnenkomt met een moeilijkheden in het verleden, en in een andere taal onderwees zal krijgen, zou men bij inschrijving heel duidelijk moeten stellen dat het kind mss extra tijd zal nodig hebben om zich door het lager te loodsen. Ik vond het ook zwak dat men A-attesten uitdeelde 'om de kinderen niet tegen te houden'. Duw ze dan maar recht de waterval in? Imo is een kind meer gebaat bij wat extra tijd om achterstand in te halen, om zodoende met al zijn potentiële slagkracht naar het middelbaar te gaan. DAT is een eerlijke kans voor dat kind.
 
En nu aflevering twee gezien en dames en heren mijn gat valt open van verbazing. In November vallen er een hoop zieken en de adjunct-directeur wordt even volledig directeur, nadat ze de ene dag les geeft in het 5de leerjaar, de andere in de kleuterklas, dan in het 6de.

Het is me ook niet echt duidelijk wat er nu net aan de hand is met de werkelijke directeur (de Mike), dat iemand met pakweg griep 2 weken thuiszit kan ik begrijpen maar dat lijkt een soort katalysator om de algemene onvrede met zijn beleid te uiten, waarop er een groot personeelsgesprek volgt, en de 3de aflevering begint met dat hij een maand niet op school is geweest na dat gesprek. Daar zat een kerstvakantie tussen, ok, maar huh?
 
En nu aflevering twee gezien en dames en heren mijn gat valt open van verbazing. In November vallen er een hoop zieken en de adjunct-directeur wordt even volledig directeur, nadat ze de ene dag les geeft in het 5de leerjaar, de andere in de kleuterklas, dan in het 6de.

Het is me ook niet echt duidelijk wat er nu net aan de hand is met de werkelijke directeur (de Mike), dat iemand met pakweg griep 2 weken thuiszit kan ik begrijpen maar dat lijkt een soort katalysator om de algemene onvrede met zijn beleid te uiten, waarop er een groot personeelsgesprek volgt, en de 3de aflevering begint met dat hij een maand niet op school is geweest na dat gesprek. Daar zat een kerstvakantie tussen, ok, maar huh?
Het was geen griepje, want moest blijkbaar naar het ziekenhuis voor o.a. foto's van zijn longen. Maar waarschijnlijk had hij toen ook al beslist dat het niet meer hoefde voor hem :). Dan blijf je wel eens makkelijker thuis.


Blijkbaar was Demir in de Basisschool (de school die ik ben gaan bezoeken anderhalf jaar geleden) om nuance te gaan brengen.
Nu respect voor de leerkrachten daar, dat leek me toen ook wel een deftig en doorwinterd team. De kinderen waren daar het Nederlands machtig.
Maar de speelplaats in die Basisschool is zo klein (& geen zonlicht) dat de 5 & 6de leerjaars met mooi weer 's middags moeten spelen op het... bethlehemplein. Waar de gemeente permanente politieaanwezigheid vraagt en waarschijnlijk binnenkort het leger zal patrouilleren.


Brussel evenveel (weinig?) aandacht/middelen geven als pakweg een school in Scherpenheuvel of Koekelare vind ik niet kunnen gezien de grootstedelijke problematiek. Toch zeker als je het Nederlands in de hoofdstad wil stimuleren.

EDIT: misschien meer voor pol&act deze post...
Dat viel mij in de Balderschool ook al op, hoe weinig plaats die in het algemeen hebben. Kleine lokaaltjes, heel kleine speelplaats, enz. Niet onlogisch in een stad, maar toch opvallend als je met scholen 'op den buiten' vergelijkt.

De contrasten kunnen ook niet groter zijn, ongelooflijk veel personeelsverloop en constant moeten wisselen. Terwijl hier bij ons bv. leerkrachten hun hele leven lang er les geven en er amper tot geen verloop is van personeel.
 
Laatst bewerkt:
Ik denk persoonlijk ook dat men een groepsgesprek in de klas om bijvoorbeeld een conflict te bespreken verkeerdelijk als methode aanwendt om problemen van een heel andere aard in de organisatie op te lossen. Leiderschap over een team en een organisatie runnen leer je niet in de lerarenopleiding. Dat er voor directeurs te weinig opleiding en ondersteuning is, is ook al lang een gekend zeer helaas.
 
Toch wel ook opmerkelijk dat 3 pedagogisch adviseurs komen helpen en zeggen wat beter / anders kan terwijl het personeel bezig is met de taken van 2 of zelf 3 afwezige collega's op te nemen.
 
Ik zou het ook niet weten eerlijk gezegd. Je geeft een taak aan kinderen en de dag nadien zijn 8/10 kinderen die taak vergeten. Ja dan stopt het natuurlijk als dit wekelijks gebeurt. Je kan ze moeilijk van school gooien, want dan staan die kinderen op straat en zijn ze nog dichter bij een carrière als drugsdealer. De radeloosheid van die leerkrachten moet immens zijn.

Toen ik indertijd een taak kreeg, dan deed ik dat.
Daar was trouwens niemand ouder dan 11-12 jaar. Dus eens die 16 jaar oud zijn, zijn dat vogels voor de kat als ze nu al niet luisteren.

PS: Die pedagogische adviseurs waren echt denigrerend, terwijl dat TOP mensen zijn (die leerkrachten), dat was maar een triestig tafereel
Wat zei die ene nu ook alweer? "Ik mis structuur, leiding, ... ik VOEL het niet" :rofl:
 
Terug
Bovenaan