Minimumdoelen in het onderwijs

[Bongobong]

De vorige eindtermen zijn 30 jaar oud. Je gaat bij informatica toch ook niet lachen met de opstellers omdat in de huidige leerplannen dingen staan die jij 30 jaar geleden niet gekregen hebt in de les? Ook in de geschiedschrijving staat de tijd niet stil en worden elke dag nieuwe inzichten opgedaan. We zijn als maatschappij ook geëvolueerd, het is niet meer dan normaal dat we anno 2025 op school niet alleen de eurocentrische toer meer opgaan, maar ook kijken naar de bredere wereldgeschiedenis, en daarbij erkennen dat ons verleden ook door vrouwen is vormgegeven.

De vorige eindtermen schreven gewoon helemaal niet voor wat de leerlingen hoorden te kennen over de geschiedenis. Wel was er een disclaimer dat het interessant kan zijn om ook niet-Europese culturen en volkeren te behandelen. Wat heb je nog meer nodig?

Voor geschiedenis zijn we van een halve pagina eindtermen naar 8 pagina's "minimumdoelen" gegaan.

Ik heb ze even doorgenomen. Nu weet ik niets van lager onderwijs maar dit is gewoon absurd hoog gegrepen. Toen ik nog les gaf zou de helft van mijn werk gedaan zijn mochten mijn vijfde jaars secundair deze minimumdoelen onder de knie hebben. Het lijkt alsof de mensen die dit hebben samengesteld nog nooit met een kleuter gesproken hebben.

 

[Sir.Killalot]

De vorige eindtermen schreven gewoon helemaal niet voor wat de leerlingen hoorden te kennen over de geschiedenis. Wel was er een disclaimer dat het interessant kan zijn om ook niet-Europese culturen en volkeren te behandelen. Wat heb je nog meer nodig?

Voor geschiedenis zijn we van een halve pagina eindtermen naar 8 pagina's "minimumdoelen" gegaan.

Ik heb ze even doorgenomen. Nu weet ik niets van lager onderwijs maar dit is gewoon absurd hoog gegrepen. Toen ik nog les was zou de helft van mijn werk gedaan zijn mochten mijn vijfde jaars secundair deze minimumdoelen onder de knie hebben. Het lijkt alsof de mensen die dit hebben samengesteld nog nooit met een kleuter gesproken hebben.

Dat is een andere discussie. Als je kijkt naar de invulling van de vorige eindtermen in leerplannen, handboeken en individuele lessen van leerkrachten, dan ga je daar ook hopen zaken vinden die volwassenen allang niet meer kennen of niet relevant vinden. Ik passeerde twee weken geleden nog in een zesde leerjaar, daar hingen aan de tijdlijn ook een paar zaken waar ik als historicus nog nooit van had gehoord.

Het verschil is nu dat de invulling al voor een groot deel door de overheid is gebeurd.

 

[Bongobong]

Dat is een andere discussie. Als je kijkt naar de invulling van de vorige eindtermen in leerplannen, handboeken en individuele lessen van leerkrachten, dan ga je daar ook hopen zaken vinden die volwassenen allang niet meer kennen of niet relevant vinden. Ik passeerde twee weken geleden nog in een zesde leerjaar, daar hingen aan de tijdlijn ook een paar zaken waar ik als historicus nog nooit van had gehoord.

Het verschil is nu dat de invulling al voor een groot deel door de overheid is gebeurd.

Het is inderdaad een andere discussie.

Ik betwijfel dan wel of het een goede beslissing is om die invulling door de overheid te laten doen. Geschiedschrijving is deels een academische discipline maar de keuze voor wat we herinneren is bepalend voor iemand's identiteit en dus erg gepolitiseerd. Voor de Vlaamse Canon valt er nog iets te zeggen omdat het een concreet project is verbonden is met nationale identiteit en burgerzin. Daarbuiten heb je nog genoeg speelruimte als leerkracht.

Ik merk ook op dat er 'woke' termen insluipen zoals 'slaafgemaakten'. Een woord dat mijn spellingscontrole hier ook voorziet van een rode stippellijn.

 

[Sylverscythe]

Ik vind wel dat er nogal snel in een kramp wordt geschoten over iets zoals dit, ik kan me niet echt bedenken hoe dit nu net nadelig kan zijn voor kleuters, tenzij er iemand werkelijk gelooft dat die gaan moeten blijven zitten omdat ze onvoldoende "scoren"... in een systeem waar de lagere school momenteel kinderen aflevert die amper kunnen lezen of schrijven.

Ik merk ook op dat er 'woke' termen insluipen zoals 'slaafgemaakten'. Een woord dat mijn spellingscontrole hier ook voorziet van een rode stippellijn.

Dat lijkt me een nogal onhandige korte vorm van "tot slaaf gemaakten". Ik lees dat dit door sommigen wordt "aangeraden" boven slaven om te verduidelijken dat het tegen hun wil was. Mja, echt problematisch lijkt me dat niet.

 

[Horse]

Als iedereen al de dt regels zou toepassen op zijn 12 jaar, ben ik al tevreden. Tegenwoordig kan de gemiddelde 16 jarige dat totaal niet. Met dan altijd de standaard reactie ‘dat boeit niet, ik schrijf het zoals ik het hoor’

 

[DogFacedGod]

Het is inderdaad een andere discussie.

Ik betwijfel dan wel of het een goede beslissing is om die invulling door de overheid te laten doen. Geschiedschrijving is deels een academische discipline maar de keuze voor wat we herinneren is bepalend voor iemand's identiteit en dus erg gepolitiseerd. Voor de Vlaamse Canon valt er nog iets te zeggen omdat het een concreet project is verbonden is met nationale identiteit en burgerzin. Daarbuiten heb je nog genoeg speelruimte als leerkracht.

Ik merk ook op dat er 'woke' termen insluipen zoals 'slaafgemaakten'. Een woord dat mijn spellingscontrole hier ook voorziet van een rode stippellijn.

Het zijn minimumdoelstellingen.

Ik zou daaruit verstaan dat er daar nog redelijk wat ruimte is voor eigen doelstellingen.?
Ik zou toch verwachten dat een lagere school uit de Westhoek op vlag van geschiedenis wat meer focust op WO1 bijvoorbeeld, één uit Antwerpen meer hun belangrijkste feiten, één uit Zuid-Limburg meer hun eigenheden,...

 

[Sir.Killalot]

Het zijn minimumdoelstellingen.

Ik zou daaruit verstaan dat er daar nog redelijk wat ruimte is voor eigen doelstellingen.?
Ik zou toch verwachten dat een lagere school uit de Westhoek op vlag van geschiedenis wat meer focust op WO1 bijvoorbeeld, één uit Antwerpen meer hun belangrijkste feiten, één uit Zuid-Limburg meer hun eigenheden,...

Dat is het principe van minimumdoelstellingen ja, maar hoe uitgebreider en gedetailleerder de overheid die maakt, hoe minder ruimte er is voor eigen doelstellingen en invullingen.

Minimumdoelen hebben soms ook wel het effect dat ze als eindhalte beschouwd worden, daar zit dan weer een voordeel in door als overheid ze verder en preciezer in te vullen (da's ook een van de redenen waarom ze dat nu doen).

 

[DogFacedGod]

Dat is het principe van minimumdoelstellingen ja, maar hoe uitgebreider en gedetailleerder de overheid die maakt, hoe minder ruimte er is voor eigen doelstellingen en invullingen.

Minimumdoelen hebben soms ook wel het effect dat ze als eindhalte beschouwd worden, daar zit dan weer een voordeel in door als overheid ze verder en preciezer in te vullen (da's ook een van de redenen waarom ze dat nu doen).

Maar zijn deze minimumdoelstellingen nu echt veel anders dan vroeger (jaren 90 lager onderwijs.) ?
Buiten dat geschiedenis een serieuze update heeft gehad precies en nu veel meer "digitaliteit" insteekt.

(Alhoewel ik mij een dos-pc herinner vroeger in het lager voor taalspelletjes Frans. )

 

[Sir.Killalot]

Maar zijn deze minimumdoelstellingen nu echt veel anders dan vroeger (jaren 90 lager onderwijs.) ?
Buiten dat geschiedenis een serieuze update heeft gehad precies en nu veel meer "digitaliteit" insteekt.

(Alhoewel ik mij een dos-pc herinner vroeger in het lager voor taalspelletjes Frans. )

Ja, best wel.

De huidige minimumdoelen (die opgesteld zijn eind jaren 90, en intussen hier en daar wel een update hebben gekregen) vind je op onderwijsdoelen.be

En je ziet de verschillen voor alles hoor. Nederlands is ook veel uitgebreider en gedetailleerder uitgewerkt in de nieuwe minimumdoelen.

 

[Bongobong]

Als de leerlingen inderdaad de eindtermen niet genoeg haalden, wat brengt het dan eigenlijk op om er tien nieuwe bij te verzinnen? De leerlingen halen de lat niet, dus laten we de lat nog hoger leggen.

Dit lijkt mij gewoon een prestigeproject wat veel scholen en uitgevers weer enorm veel extra werk oplevert.

Wat is ook de motivatie om in één keer de eindtermen van elk vak te herzien? Dat kan geen goed werk opleveren? Deze voelen mijns inziens ook een pak minder doordacht aan dan de hervorming van die van het secundair onder Ben Weyts.

Ik denk dat er een soort eindterm fetisjisme bij de NVA is binnengeslopen.

 

[Sir.Killalot]

Of op dit moment de minimumdoelen niet behaald worden, weten we eigenlijk niet. We weten alleen dat we er internationaal al jaren op achteruit gaan. Waarbij we ook niet weten of dat aan die minimumdoelen ligt, maar N-VA ziet daarin inderdaad wel een van de redenen. Zij vinden de huidige te vrijblijvend en niet genoeg focussen op kennis. Minimumdoelen worden in sommige scholen en door sommige leerkrachten ook geïnterpreteerd als einddoel. Door ze uitgebreider en gedetailleerder te maken verzekert de overheid (in theorie) dat leerlingen effectief een volwaardig lespakket krijgen.

Nu, of je het daarmee eens bent of niet, sowieso moesten er nieuwe eindtermen komen voor het lager onderwijs. Dertig jaar is echt wel lang.

 

[NemesisBE]

Kijk he, je kan in theorie allemaal nieuwe minimumdoelen verzinnen voor 6-jarigen, voor 10-jarigen en voor 12-jarigen. Maar als je met overvolle klassen zit, dan laat je toch gewoon elk kind overgaan, want praktisch gezien kan je quasi geen enkel laten dubbelen omdat de klassen aan hun limiet zitten.
Bijvoorbeeld in de school van m'n kinderen. 1 klas van elk jaar van instapklas tot 6e leerjaar. Kleine buurtschool dus, nabij een sociale woonwijk, dus veel niveauverschil in de klassen. Maar wel volle klassen, het maximum van 25 in elke klas.
Als ik kijk naar de klas van m'n dochter: voorlaatste kleuterklas, 25 kinderen, helft autochtoon, andere helft van buitenlandse origine. Als de minimumdoelen die nu voorliggen strikt gevolgd worden in de laatste kleuterklas, dan moet de school één derde laten dubbelen in de laatste kleuterklas. Maar dat gaat niet, want dan kunnen niet alle kinderen uit de 2de kleuterklas overgaan naar de 3de. Anders zit je met een klas van minstens 30 kinderen (en dat is verboden). Dus hoe gaan ze dat oplossen?

 

[Horse]

Plus, als jouw klas voor de helft gevuld is met kinderen van buitenlands origine, lijkt het mij zeer moeilijk om de lat hoog te leggen. Die kinderen spreken (meestal) thuis geen woord Nederlands. Waardoor het maar normaal is dat ze wat achterstand hebben.

Als ik een opleiding ga volgen in het Frans zal ik ook heel veel moeite hebben. En dat zal niet alleen aan de inhoud liggen maar eerder over de taal van de les. Volgens mij is het ook moeilijk om les te geven aan:
5 kinderen die alles snappen en zich dus wat vervelen
10 kinderen die 7/10 hebben
7 kinderen die het horen donderen in Keulen

Het resultaat is toch dat je u 100% gaat geven voor die 7 kinderen neen? En wat doen die andere 15 dan?

 

[Sir.Killalot]

Of het nu gaat om het onderwijsniveau, om verkeersveiligheid, om klimaatverandering, ... er zijn geen quick and easy fixes. Als we elke maatregel gaan afschieten omdat ze op hunzelf het volledige probleem niet gaan oplossen, dan kunnen we er beter mee ophouden.

 

[JPV]

De minimumdoelen zijn ondertussen definitief geworden, je kan ze hier vinden:

https://publicaties.vlaanderen.be/view-file/81687

Wat je dus bvb voor geschiedenis moet kennen in het vierde leerjaar: de Riftvallei, Flores, Catalhoyuk, ziggurat, Codex Hammurabi, Gilgamesj-epos, de wetten van Solon, Limes, Cornelia, Al-Ghazali, kaliefen, schisma tussen Sjieten en soennieten, Hildegard van Bingen, de keure van Kortenberg, het drieslagstelsel, Al-Andaluz, Dorestad, maimonides, conversos, Rollo De Noorman, Lukeni Lua Nimi, Afonso I, Garcia II van Kongo, la Malinche.

Dit is dus MINIMUM, hé, daarvan mag in principe niet van afgewijkt worden als je wil overgaan van het vierde naar vijfde leerjaar.

Dat je een breder wereldbeeld nodig hebt, lijkt me logisch, maar zo'n gedetailleerde tekst als minimum geven is totaal absurd in mijn ogen.

Langs de andere kant zijn er dan zaken die zo absurd laat aan bod komen, bvb voor IT dit pas in het zesde: "De leerlingen kennen mogelijkheden van digitale tools om te communiceren. < bv. berichten, e-mail, chat, reacties of videogesprekken" . In het kader van online veiligheid verwacht je toch dat kinderen dit vroeger kennen, zodat je ook de gevaren van bepaalde digitale tools kan aanduiden.

Bovenop die minimumdoelen mag elke onderwijskoepel nog zijn eigen accenten leggen, dus 't is zeker niet het eindresultaat van wat kinderen moeten kennen.