De teaser op VRT MAX leest als volgt: “Uit een onderzoek van kankerexpert Nik Van Larebeke blijkt dat mensen die vooral biologisch geteelde groenten of fruit eten, hogere concentraties van pesticiden in het bloed hebben. Hoe komt dat en betekent het dat we beter geen biovoeding eten? Fabian Lefevere zoekt het uit.”
Lefevere heeft helemaal niets uitgezocht, anders had de VRT die reportage niet gebracht. Het gaat hier om wetenschappelijk onderzoek dat we niet kunnen natrekken, want het werd niet gepubliceerd in een vaktijdschrift.
....
Ze zijn gebaseerd op een enquête onder 600 Vlaamse jongeren over hun consumptie van voeding “met biolabel”, wat dat ook mag betekenen. Die enquête werd gecombineerd met analyses van hun bloed en urine op de concentraties van zware metalen, organochloorwaterstoffen en pesticiden. De hypothese was dat jongeren die meer “met biolabel” eten minder van zulke biocontaminanten in hun bloed en urine zouden vertonen. Maar de resultaten wezen op het omgekeerde, volgens Van Larebeke.
Helaas is er veel aan te merken op de methodiek.
Allereerst is er de ‘self-reporting’ door 14-15-jarigen, in principe samen met hun ouders. Al wie al getuige is geweest van dat soort self-reporting (“Hoeveel keer heb je deze week je tanden al gepoetst?”) begint nu te (grim)lachen.
Voorts is er de vraagstelling. De jongeren moesten een jaar lang elke week antwoorden op de volgende vraag: “Hoeveel keer heb je een product met biolabel geconsumeerd?” De grootste groep antwoordde “nul” en de rest gaf een frequentie tussen de 1 en 44 keer per week (hoe hoger die frequentie, hoe minder jongeren). Om toch een beetje uit die onevenwichtige verdeling te raken, werd dan de minderheid van jongeren (25 procent) die meer dan 7,5 keer per week een product met biolabel at, gecontrasteerd met de meerderheid (75 procent) die minder dan 7,5 keer per week een product met biolabel at. Dus iemand die gemiddeld 8 keer per week een bio-yoghurt eet, zit in de groep van de bio-eters, wat hij voor de rest ook eet. Iemand die er maar 7 per week eet, zit bij de niet-bio-eters. Met die zogenoemde centrale 1/0-variabele worden al die bloed- en urine-analyses vergeleken, ook al houdt die vergelijking geen steek. En dat zie je dan ook in de resultaten.